Một thương gia bày bán ớt tại chợ truyền thống ở Jakarta, Indonesia, ngày 16/12/12016.
Chia sẻ
Tòa đại sứ Trung Quốc tại Indonesia khuyến cáo các tin tức truyền thông tố cáo Trung Quốc dùng ‘vũ khí sinh học’ chống lại Indonesia sau khi 4 công dân Trung Quốc bị bắt vì gieo trồng hạt ớt nhiễm khuẩn.
Các bài báo lan truyền trên khắp Indonesia đã dấy lên làn sóng bài Trung trên mạng xã hội tại quốc gia trong lịch sử và cả trong thời gian gần đây đã nổi lên tinh thần chống cộng sản, chống Trung Quốc.
Nhà chức trách cho hay các hạt ớt nhập cảng bị tịch thu tại một nông trại cách thủ đô Jakarta chừng 60 cây số về hướng Nam có chứa vi khuẩn gây hại cho mùa màng nhưng vô hại cho con người.
Giới hữu trách đã cho tiêu hủy hạt giống và phá bỏ những cây ớt do 4 người Trung Quốc và 30 nhân công gieo trồng trên một khoảnh thuê gần thị trấn Bogor.
Tòa đại sứ Trung Quốc nói tố cáo về âm mưu dùng vũ khí sinh học phá hoại kinh tế Indonesia là vô căn cứ và hết sức gây quan ngại.
“Chúng tôi hy vọng quan hệ song phương và hữu nghị giữa người dân Trung Quốc-Indonesia không bị ảnh hưởng bởi vụ này,” thông cáo của sứ quán Trung Quốc nhấn mạnh.
Tình cảm thiếu thân thiện với Trung Quốc tại quốc gia Hồi giáo Indonesia đặc biệt dâng cao trên mạng xã hội giữa bối cảnh tranh chấp Biển Đông và trong chiến dịch tái tranh cử của thống đốc Jakarta, một tín đồ Cơ đốc giáo gốc Hoa.
Nhìn chung, người gốc Hoa khá giả hơn các nhóm sắc tộc khác tại Indonesia và dân Indonesia lâu nay vẫn quan niệm rằng các công dân gốc Hoa kém ái quốc hơn các công dân khác của Indonesia.
Tư liệu - Tàu khảo sát dưới mặt nước Deep Drone của Hải quân Hoa Kỳ.
Chia sẻ
Bắc Kinh lên án Mỹ hôm thứ Sáu đã “cường điệu hóa” vụ hải quân Trung Quốc “thu bắt” một thiết bị lặn không người lái của hải quân Mỹ ở hải phận quốc tế trong Biển Đông, trong lúc quân đội hai nước đang tiếp xúc để “giải quyết đúng cách thức” sự việc này.
Người phát ngôn Dương Vũ Quân của Bộ Quốc phòng Trung Quốc nói trong thông báo hôm thứ Bảy rằng Bắc Kinh cũng lên án Washington “đưa tàu thuyền vào chỗ có sự hiện diện của Trung Quốc để thực hiện những khảo sát quân sự chi tiết. Trung Quốc kiên quyết phản đối việc làm đó và yêu cầu Mỹ chấm dứt những hành động như vậy.”
Phát ngôn viên Ngũ giác đài Peter Cook cho biết hôm thứ Bảy rằng quân đội Mỹ đã nghe Trung Quốc phản hồi và đã có sự thông hiểu rằng tàu lặn sẽ được trả lại, dù ông không không cho cho biết việc này sẽ diễn ra vào lúc nào.
"Chúng tôi đã nêu lên sự phản đối của chúng tôi đối với việc Trung Quốc thu giữ trái phép tàu lặn không người lái của Mỹ hoạt động trong vùng biển quốc tế ở Biển Đông. Thông qua việc giao tiếp trực tiếp với chính quyền Trung Quốc, chúng tôi có được sự thông hiểu rằng Trung Quốc sẽ trao trả tàu lặn không người lái cho Hoa Kỳ," ông nói trong một thông cáo.
Tổng thống đắc cử Donald Trump của Mỹ sáng thứ Bảy, trên Twitter, đã lên án việc Trung Quốc thu bắt thiết bị lặn không người lái của Mỹ, và gọi đó là hành động “chưa từng có.”
Trung Quốc hôm thứ Bảy 17/12 cho hay quân đội của họ đang liên lạc với phía Mỹ để “giao trả lại đúng cách thức” một thiết bị lặn không người lái của Hải quân Mỹ bị Trung Quốc “bắt” trong hải phận quốc tế ở Biển Nam Trung Hoa, tức Biển Đông.
Bắc Kinh không cho biết khi nào vụ này mới được giải quyết.
Ngũ giác đài sử dụng các kênh ngoại giao để yêu cầu Trung Quốc ngay lập tức trả lại thiết bị lặn không người lái khảo sát đại dương và yêu cầu Trung Quốc không lập lại những vụ việc như vậy nữa. Mặc dù không có người lái, thiết bị lặn tự hành này vẫn thuộc chủ quyền và được bảo vệ của tàu hải quân Mỹ.
Đại tá Hải quân Jeff Davis, phát ngôn viên Ngũ giác đài, nói: “Đây là một hành động bất tuân luật pháp quốc tế. Rõ ràng chúng tôi không xem một quân đội chuyên nghiệp như của Trung Quốc lại đi làm một chuyện không xứng tầm như vậy.”
Đại tá Davis nói với các phóng viên báo chí rằng một tàu khảo sát hải dương có người điều khiển của Hải quân Mỹ hôm thứ Năm đang thu hồi hai thiết bị lặn không người lái “bị ngưng hoạt động dưới lòng biển” cách Vịnh Subic của Philippines khoảng 93 kilômét thì một tàu hải quân Trung Quốc xuất hiện.
Ông Davis nói tàu khảo sát của Mỹ “đã cố gắng liên lạc qua sóng radio, yêu cầu trả thiết bị lại. Tàu Hải quân Trung Quốc phản hồi có nhận sóng liên lạc radio, có nghĩa là sóng radio thông suốt, nhưng tàu chiến Trung Quốc vẫn phớt lờ yêu cầu trả thiết bị.”
Người phát ngôn của Ngũ giác đài này nói tiếp rằng Trung Quốc không cho biết lý do họ thu bắt thiết bị lặn không người lái mà ông nói trị giá khoảng 150.000 đôla này.
Thủy thủ của tàu chiến Trung Quốc trong lúc tàu của họ rời khỏi địa điểm đó đã trả lời bằng sóng radio cho tàu của Mỹ rằng “chúng tôi tiếp tục hoạt động thường nhật của chúng tôi,” theo lời Đại tá Davis.
Ngũ giác đài nói rằng hai thiết bị lặn đang thực hiện những khảo sát để tìm giải đáp cho một số thông tin, trong đó bao gồm những dữ liệu như nhiệt độ, độ trong, độ mặn của nước biển và tốc độ âm thanh lan truyền trong môi trường nước đó. Các dữ liệu giúp việc nghiên cứu về định vị dưới nước được Hải quân Mỹ khảo sát và thu thập ở các hải phận quốc tế trên khắp thế giới.
Hai thiết bị lặn này được lập trình để tự vận hành và dừng lại trong hải phận quốc tế ở Biển Đông để tàu khảo sát thu hồi.
Ông Trump lên Twitter mắng Trung Quốc là ăn cắp vì "tịch thu" UUV của Mỹ
Hải Võ |
5
Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump ngày 17/12 đã lên Twitter chỉ trích gay gắt Trung Quốc về vụ "tịch thu" thiết bị lặn không người lái (UUV) của tàu khảo sát Mỹ USNS Bowditch.
Sáng 17/12 (giờ Mỹ), ông Trump bắt đầu "nhảy" vào cuộc tranh cãi giữa Mỹ-Trung xoay quanh vụ việc.
Tổng thống đắc cử Mỹ viết trên Twitter: "Trung Quốc đã ăn cắp thiết bị không người lái để phục vụ nghiên cứu của Hải quân Mỹ ở vùng biển quốc tế - lôi nó ra khỏi mặt nước và đưa về Trung Quốc trong một hành động chưa từng có".
Trump chỉ trích Trung Quốc là "ăn cắp" trên Twitter
Cùng thời gian Trump lên mạng để chỉ trích Bắc Kinh, Bộ quốc phòng Trung Quốc cũng ra thông báo sẽ trả lại UUV cho Mỹ, đồng thời cảnh cáo Washington "chấm dứt các hành động tương tự".
Trước đó, người phát ngôn Lầu Năm Góc, ông Peter Cook nói rằng vụ việc xảy ra ở vùng biển quốc tế trên biển Đông, và UUV của tàu Bowditch chỉ là một thiết bị thông thường để thu thập số liệu về nồng độ muối trong nước biển và nhiệt độ nước.
- Ở nước ta, có nhiều cây gỗ sưa cổ thụ được trả giá hàng chục tỷ, thậm chí cả trăm tỷ, nhưng dân làng quyết không bán. Có những gốc sưa tưởng chừng như đã mục nát cũng được trả giá siêu khủng.
Những lùm xùm và thậm chí là ẩu đả liên quan đến cây sưa từng được rao bán 50 tỷ ở đình làng Đông Cốc, bên bờ con sông Dâu cổ (thôn Đông Cốc, xã Hà Mãn, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh) đang là câu chuyện được nhiều người quan tâm.
Cụ thể, ngày 7/12, UBND xã Hà Mãn đã tiến hành tổ chức hội nghị triển khai kế hoạch hạ giải cây sưa đã bị chết một nửa thân tại đình làng Đông Cốc để giao người trúng đấu giá.
Cây sưa đỏ 200 tuổi có người hỏi mua với giá 49 tỷ
Theo báo ANTĐ, khi hội nghị vừa bắt đầu thì xuất hiện một số đối tượng gây rối, ẩu đả dẫn đến xô xát, gây mất an ninh trật tự khiến một người bị chảy máu đầu. Người dân cho rằng, cây sưa đỏ này đã có người trả đến 49 tỷ đồng nhưng chính quyền lại bán với giá chỉ 24 tỷ. Cuối cùng, đại gia mua được cây sưa này là ông Nguyễn Văn Hùy (Đồng Kỵ, Từ Sơn, Bắc Ninh).
Trong đình Đông Cốc hiện có 2 cây sưa cổ thụ, một cây 400 năm tuổi có tán rộng ôm kín một phần mái đình, đường kính 3 người ôm; một cây 200 tuổi nằm ngay sát cổng đình.
Cổng chùa làng Phụ Chính (xã Hòa Chính, huyện Chương Mỹ, TP. Hà Nội) có hai cây sưa tuổi đời hàng trăm năm. Đây được xem là biểu tượng văn hóa, tâm linh của làng. Mỗi cây cao hàng chục mét và đường kính hơn một mét, 2-3 người ôm mới xuể. Người ta ví đó là hai khối vàng ròng lộ thiên, vì giới buôn sưa sành sỏi từng định giá rẻ nhất cũng 150 tỷ đồng.
Gốc sưa triệu đô ở làng Phụ Chính.
Năm 2010, khi một số cành sưa bị gẫy đổ vì mưa bão, các cụ già trong thôn đã tổ chức họp bàn với dân làng chặt thêm phần cành già cỗi, bán đấu giá lấy tiền sửa chùa và công trình phúc lợi khác. Một người ở làng Đồng Kỵ (Từ Sơn) trúng đấu giá 2,506 m3 với số tiền 20,5 tỷ đồng.
Vết cắt của cành sưa giá 20,5 tỷ đồng.
Sau thương vụ 20,5 tỷ đồng, làng Phụ Chính không có lấy một ngày yên ả. Sưa tặc chính hiệu từ khắp nơi kéo về đêm ngày phục kích, chỉ chờ dân làng sơ hở. Làng Phụ Chính một mặt cắt cử người trong thôn luân phiên nhau canh gác 24/24, một mặt xây tường bao chung quanh gốc cây để bảo vệ. Không một giây phút dám lơ là, ấy vậy mà đám sưa tặc vẫn không chịu thua.
Cách đây vài năm, một trong hai nhánh ở cây sưa lớn hơn bị cắt trộm. Sau lần đó, hai cây sưa cổ được tăng cường bảo vệ nhằm đảm bảo một cách tuyệt đối.
Vào tháng 10 năm 2012, một cây sưa đỏ được cho là lớn nhất Việt Nam với giá trị hàng trăm tỷ đồng tại Quảng Bình đã bị nhóm lâm tặc đốn hạ. Cây sưa này có đường kính trên 2m, cao hơn 20m, nằm tại khu vực biên giới Việt - Lào, thuộc địa bàn huyện Minh Hóa. Giới đầu nậu truyền tai, giá cây sưa này lên tới hàng trăm tỷ đồng.
Cây sưa trăm tỉ ở khu vực Hin Nậm Nô (Lào) giáp biên giới huyện Minh Hóa (Quảng Bình) bị đốn hạ.
Nhóm lâm tặc đã huy động người quen, người nhà vượt biên qua Hin Nậm Nô dùng cưa máy, mìn để đánh đá lấy rễ, tận thu cành nhánh. Cây sưa đỏ trên đã được lâm tặc cưa xẻ xong và đang chờ cơ hội để tẩu tán về xuôi.
Vụ việc được nhóm mót sưa của ông Lê T. (huyện Bố Trạch) phát hiện khi nhóm này vào rừng săn sưa khô.
Gốc gỗ sưa này có chiều dài thân 1,65m, rộng 1m bị mắc kẹt tại khu vực ngầm Bến Tróoc được hai cha con ông Nguyễn Văn Thời và Nguyễn Quang Huy (trú tại xã Phúc Trạch, huyện Bố Trạch, Quảng Bình) đi đánh cá phát hiện vào ngày 23/2/2014. Sau 2 ngày, lực lượng chức năng địa phương đã trục vớt được gốc sưa trên.
Gốc sưa “ khủng” được trục vớt thành công.
Sau khi làm sạch, gốc sưa khủng được cơ quan chức năng đưa vào bảo tàng tổng hợp tỉnh Quảng Bình vào chiều 20/10/2014 nhằm phục vụ việc trưng bày cho khách tham quan.
Các cơ quan chức năng kết luận gốc sưa này thuộc loại sưa mộc vàng (gỗ nhóm 1) và gốc sưa đã bị mục rỗng phần lõi trong. Trọng lượng là 2.140kg. Tính theo giá thị trường hiện tại dao động từ 12-15 triệu đồng/kg, ước tính gốc sưa khủng này trị giá khoảng 17 - 20 tỷ đồng. Đây cũng là gốc sưa lớn nhất được phát hiện từ trước tới nay tại Quảng Bình.
Ngày 17/12, Cơ quan An ninh điều tra Công an thành phố Hà Nội cho biết, một đường dây bán hóa đơn khống cho gần 1.000 doanh nghiệp đã bị phát hiện, bóc dỡ.
Cơ quan An ninh điều tra đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can các đối tượng trong đường dây này gồm Lê Thị Kim Anh (sinh năm 1974) trú tại phường Nhật Tân, quận Tây Hồ; Nguyễn Thị Thu Hương (sinh năm 1974) trú tại phường Giảng Võ, quận Ba Đình và Ngô Thị Thu Huyền (sinh năm 1984) trú tại phường Trương Định, quận Hai Bà Trưng để điều tra làm rõ về hành vi mua bán trái phép hóa đơn Giá trị gia tăng.
Trước đó, vào tháng 10/2016, từ đơn trình báo của ngân hàng thương mại cổ phần về một hóa đơn rút tiền có dấu hiệu nghi vấn, Cơ quan An ninh điều tra Công an thành phố Hà Nội đã phát hiện những nghi vấn về một đường dây mua bán trái phép hóa đơn giá trị gia tăng để thu lợi bất chính. Đầu mối đường dây này được xác định từ mẫu hóa đơn của Công ty trách nhiệm hữu hạn Sản xuất cơ khí và Xây dựng Minh Quân (Công ty Minh Quân), do Lê Thị Kim Anh làm Giám đốc. Xác minh về Công ty Minh Quân, Cơ quan An ninh điều tra phát hiện Công ty có biểu hiện mua bán trái phép hóa đơn giá trị gia tăng nhằm thu lợi bất chính.
Tại Cơ quan Công an, Lê Thị Kim Anh đã thừa nhận hành vi phạm tội, đồng thời cung cấp cho Cơ quan Công an toàn bộ tài liệu, sổ sách liên quan và đồng phạm. Tiến hành khám xét đồng thời 9 điểm liên quan đến vụ việc, Cơ quan Công an phát hiện và thu giữ 200 quyển hóa đơn đã viết nội dung và chưa ghi nội dung, cùng với 14 bộ mẫu dấu của 12 công ty và hơn 1 tỷ đồng tiền mặt. Sau đó, Nguyễn Thị Thu Hương, đồng phạm của Lê Thị Kim Anh trong việc mua bán hóa đơn cũng đã đến Cơ quan Công an đầu thú, giao nộp 21 quyển hóa đơn giá trị gia tăng đã xuất bán khống của Công ty trách nhiệm hữu hạn thương mại Quang Tường, do Hương đứng tên làm Giám đốc.
Lê Thị Kim Anh và Nguyễn Thị Thu Hương thừa nhận đã giao hồ sơ, chứng từ và con dấu của các công ty trên cho Ngô Thị Thu Huyền để Huyền bán cho các công ty có nhu cầu hợp thức đầu vào.
Tại Cơ quan Công an, các đối tượng đều khai nhận từ năm 2013 đến nay, đã cùng nhau bàn bạc thống nhất thành lập 12 công ty khác nhau, nhưng không tổ chức bất kỳ một hoạt động sản xuất kinh doanh nào, chỉ nhằm mục đích mua bán hóa đơn giá trị gia tăng để kiếm lời. Ngoài một số công ty Hương, Huyền, Kim Anh tự đứng tên, quá trình điều tra lực lượng công an còn làm rõ nhóm này chuyên thu mua chứng minh nhân dân để lấy tên thành lập các công ty mới. Nhóm đối tượng này cũng tự ký tên giám đốc các công ty khi thực hiện hoạt động phạm tội.
Mỗi hóa đơn giá trị gia tăng bán ra, Hương và Huyền thu của khách từ 3,6 -4,2% trên tổng tiền hàng trước thuế ghi trên hóa đơn này.
Theo thống kê của Cơ quan Công an, tổng giá trị số tiền ghi trên hóa đơn xuất bán khoảng 1.000 tỷ đồng, số doanh nghiệp sử dụng những hóa đơn này lên tới gần 1.000 doanh nghiệp./.
Tương truyền mẹ vua Tự Đức từng bị lòa mắt, đã dùng đủ thứ thuốc quý mà không khỏi cho đến khi quan lại địa phương cống tiến sâm Nam núi Dành.
Hành trình "ngậm ngải" tìm thần dược cứu mẹ vua sáng mắt
Lần theo nguồn thông tin ít ỏi thu thập được, PV Đời Sống Plus đã chuẩn bị kế hoạch cho công cuộc tìm kiếm sâm Nam núi Dành ở vùng đất thiêng. Bởi lẽ, theo người dân ở đây thông tin về sâm tiên (cách gọi khác của sâm Nam núi Dành) đã đi vào dĩ vãng từ lâu, đôi lúc rất cần nhưng giờ cũng không thể tìm đâu ra thứ thảo dược quý hiếm này.
Biết trước hành trình tìm đến với gốc sâm quý từng tiến vua sẽ không dễ dàng nhưng PV vẫn quyết tâm bắt đầu chuyến đi với nguồn tư liệu không nhiều.
Gốc sâm Nam tiến vua khổng lồ duy nhất còn sót lại ở Bắc Giang. Ảnh Trí Kiên
Khu vực chúng tôi đến là địa điểm thuộc xã Liên Chung (Tân Yên, Bắc Giang), nơi cách trung tâm Hà Nội hơn 4 giờ đồng hồ chạy xe. Thung lũng đất thiêng này không chỉ nổi tiếng với nhiều hội đình, quần thể lăng đá Dinh Hương đồ sộ, với phong cảnh núi non hùng vĩ mà còn là nơi duy nhất ở Việt Nam sản sinh ra giống sâm quý tiến vua.
Núi Dành hay còn gọi là núi Chung Sơn cao hơn 100m so với mực nước biển. Để vào được nơi đây, chúng tôi phải băng qua nhiều cung đường hiểm trở, ngoằn ngoèo, nhỏ hẹp với những ngọn đồi nhấp nhô. Từ trên cao nhìn xuống, hai xã Việt Lập, Liên Chung như một chiếc thuyền buồm hình con thoi nằm gọn trong dãy núi.
Thung lũng này từ xưa được xem là vùng đất thiêng, hội tụ linh khí nên mới sản sinh ra hai loài thảo mộc quý là sâm Nam núi Dành và Hành Liên Bộ. Cũng chính vì vậy mà các cụ từ ngàn đời xưa đã cất nên câu ca dao khẳng định thương hiệu về miền đất này:
"Sâm Nam nổi tiếng núi Dành
Chợ đầy nhan nhản những hành Chung Sơn
Sông Thương uốn khúc lượn quanh
Cá nhiều tôm sẵn Lãn Tranh giỏi chài".
Gốc sâm Nam khổng lồ còn sót lại ở Bắc Giang. Ảnh Trí Kiên
Sau nhiều giờ chạy xe, cuối cùng chúng tôi đã tìm đến “cửa ngõ” duy nhất để vào thung lũng núi Dành. Trước khi vào trong thung lũng, người viết quyết định đi một vòng quanh con đường lớn để dò hỏi thông tin bên lề về giống sâm tiên quý hiếm. Thế nhưng, khó khăn chồng chất khi sau vài chục lần hỏi thăm, chúng tôi vẫn chỉ nhận lại những cái lắc đầu cười trừ từ người dân địa phương.
Những tưởng công cuộc tìm về với gốc sâm Nam khổng lồ phải dừng lại ở đây nhưng may mắn thay, trong lúc tưởng chừng như tuyệt vọng thì chúng tôi gặp một cụ già dáng vẻ lam lũ vừa đi hái củi trên núi về. Cũng chính người đàn ông này đã giúp chúng tôi le lói hy vọng khi nhận lời dẫn đường đến nơi mà gốc sâm Nam tiến vua khổng lồ cuối cùng ở Bắc Giang đang được lưu giữ.
Thật may mắn khi ông chính là em họ của người sở hữu gốc sâm Nam có tuổi thọ hơn 100 năm ở vùng đất thiêng này. Vừa đi ông vừa nói: "Tôi tên Viêm, là em họ của ông Đăng (người sở hữu gốc sâm). Tôi lớn lên ở đây nên mới biết về nguồn gốc cây sâm Nam cổ thụ này".
Theo lời kể của ông Viêm, trước đây, đã từng có thời điểm người ta tưởng loại sâm Nam này bị tuyệt chủng vì thương lái tìm đến lùng sục thu mua một cách tận diệt. May mắn thay, qua thời gian vẫn còn một số ít hộ đem giống sâm quý về trồng và bảo tồn, nhân giống đến nay.
"Số lượng sâm Nam giờ chỉ còn đếm trên đầu ngón tay nhưng gốc sâm khổng lồ thì có thật. Sở dĩ, ít người biết thông tin này vì người sở hữu nó không muốn lan rộng thông tin để đề phòng kẻ xấu..." - người đàn ông cho biết.
Ông Đăng bên gốc sâm Nam tiến vua trong một lần đón tiếp đoàn khảo sát của tỉnh đến làm việc về đề án bảo tồn, nhân giống thảo dược quý. Ảnh nhân vật cung cấp.
“Mục sở thị” gốc sâm Nam tiến vua khổng lồ cuối cùng
Theo chỉ dẫn, PV Đời Sống Plus đã tìm đến nhà ông Thân Hải Đăng (54 tuổi, ở thôn Đồng Sen, xã Việt Lập, Tân Yên, Bắc Giang) để tìm hiểu về gốc sâm Nam cổ có tuổi đời hơn 1 thế kỷ. Trước khi nói chuyện, ông Đăng đưa chúng tôi đến chân núi nơi ông trồng gốc sâm cổ thụ. Trên đường cuốc bộ leo núi, ông Đăng kể về cơ duyên đào được gốc sâm tiên.
Ông Đăng cho biết, ông là con út trong gia đình có 10 anh em, gia cảnh khi ông còn nhỏ rất túng bấn. Để nuôi sống cả gia đình, bố ông phải đi làm thuê quần quật cả ngày lẫn đêm, mẹ ông lên núi tìm sâm bán cho quan lớn trong vùng để đổi lấy gạo ăn qua ngày.
Ông còn nhớ, hồi đó bà ngoại dẫn mẹ ông đi biền biệt mấy ngày đêm nhưng chỉ đào được hai củ sâm quý. Củ lớn đem bán lấy tiền mua gạo, củ còn lại nhỏ quá không ai mua nên gia đình đã đem ra trồng ở một góc vườn. Gốc sâm Nam đó hiện chính là gốc sâm khổng lồ duy nhất còn sót lại trong vùng với tuổi đời hơn 100 năm.
Gốc sâm Nam được bà ngoại và mẹ ông Đăng đem về trồng từ thời Pháp thuộc. Ảnh Trí Kiên
Hồi tưởng chuyện cũ, ông kể lại: "Lúc ấy tôi còn nhỏ nhưng nhớ rất rõ hôm đó là một ngày mưa tầm tã gần cuối năm. Trong nhà không còn gì cho các con ăn nên bà ngoại và mẹ tôi đưa nhau lên núi tìm thảo dược về bán, đổi lấy gạo nấu cháo. Hai người đi cả ngày trời mới trở về với 2 gốc sâm trên tay, một củ nhỏ bằng ngón tay mới nhú lên và củ còn lại gần bằng ba ngón tay.
Chiều hôm đó, mặc dù mưa to nhưng mẹ tôi vẫn chạy đi bán để đổi lấy gạo. Thế nhưng, mẹ tôi chỉ bán được một củ to, củ còn lại họ chê nhỏ quá nên không ai mua. Sau buổi tối về dầm mưa, mẹ tôi bị sốt cao, tìm thầy chữa mấy ngày cũng chưa thấy thuyên giảm.
Gốc sâm Nam có tuổi đời hơn 100 năm của gia đình ông Đăng. Ảnh Trí Kiên
Đến đêm, bố tôi thấy gốc sâm nên liền cắt một nửa đem đun với nước cháo cho mẹ húp. Sau khi ăn cháo sâm, mẹ tôi ngủ một nhịp đến sáng dậy thì thấy người đã khỏe khoắn trở lại. Một phần gốc sâm còn lại được bố tôi đem ra vườn ngay sát chân núi trồng và nó sinh trưởng đến bây giờ".
Thời gian đầu, cây sâm Nam sinh trưởng kém và hay bị gà rừng đến ăn hết lá, chỉ còn lại gốc và thân. Ít năm sau, tin đồn sâm Nam núi Nam Dành "tái xuất" dần lan rộng ra khắp nơi. Một hôm, có người hàng xóm tên Dư ở xã Liên Chung (huyện Tân Yên, Bắc Giang) đem một gói kẹo bon bon sang cho các cháu rồi xin củ sâm Nam về cho người nhà đang ốm nặng. Với bản tính thương người, ông Đăng chạy ra đào đưa cho ông Dư một củ đem về.
Sâm Nam núi Dành cho ra quả thuộc loại họ nhà đậu. Ảnh Trí Kiên
Ít hôm sau, ông Đăng lên báo đọc thì phát hiện củ sâm do chính tay mình đào cùng người hàng xóm với tiêu đề: “Củ sâm Nam tiên từng tiến vua tái xuất ở vùng đất thiêng”. Sau đó, ông liên hệ lên chính quyền địa phương và tác giả bài báo để trình bày tường tận và đính chính về sự việc.
Nhận biết tầm quan trọng của giống sâm quý, ông Đăng không giữ cho riêng mình mà quyết định nhân giống rộng ra; đồng thời hướng dẫn một số hộ dân trong vùng trồng thêm để "hồi sinh" loại cây quý này. Tuy nhiên, do chưa có nhiều kinh nghiệm, điều kiện nên số lượng sâm cũng không gia tăng là bao.
Người đàn ông lấy làm tự hào khi dẫn chúng tôi đến thăm gốc sâm cổ thụ. Bà ngoại của ông ngày trước từng có thời gian theo học bốc thuốc nên trong lúc lên núi Dành tìm cây lá nam đã phát hiện sâm tiên, đem về trồng trước vườn trên sườn núi.
Ông cho biết, ngày còn sống, bà ngoại ông luôn dặn dò về công dụng đặc hiệu của loại sâm tiến vua này và kể cho các cháu ngọn nguồn câu chuyện sâm Nam núi Dành giúp mẹ vua Tự Đức lấy lại đôi mắt sáng. Thuở trước, những nhà giàu có trong vùng săn sâm Nam như săn vàng để làm sản vật dâng lễ lên quan lớn xin giảm tô, thuế hoặc cống tiến lên triều đình.
Trước đây, khi mới phát hiện sâm Nam trên núi Dành, người dân hùa nhau lên núi tìm và có trường hợp may mắn đào được củ sâm to như củ sắn, dài gần hai gang tay, ước chừng có tuổi thọ hơn 300 năm.
Theo truyền thuyết về sâm Núi Dành, ở một đỉnh núi nọ có hai mẹ con nương tựa vào nhau mà sống. Một hôm, người mẹ đột ngột lâm bệnh nặng nhưng nhà không có tiền chạy chữa. Nghĩ mãi không có cách gì lấy tiền mua thuốc cho mẹ, anh con trai đành tự đi lên núi tìm thuốc. Đi đến tối mịt vẫn không được gì, chàng trai ngồi nghỉ rồi ngủ thiếp đi dưới một gốc cây đại thụ lớn ở lưng chừng núi Dành.
Trong giấc mơ, chàng trai thấy mình tìm được gốc sâm cứu mẹ. Tỉnh giấc, bàn tay chàng trai vẫn nắm chặt một thân cây rất nhỏ. Đưa lên mũi ngửi, chàng mới hay mình đã tìm ra cây sâm tiên nên vội đào củ đem về sắc thuốc cho mẹ uống. Được uống sâm quý, người mẹ ít ngày sau liền khỏi ốm.
Cũng vì thế mà đã có thời kỳ, loại sâm quý này được nhân dân trong vùng dùng trong thành phần các bài thuốc dân gian và hỗ trợ chữa một số loại bệnh hiếm gặp. Ông Đăng cũng từng có thời gian bốc thuốc nên cho rằng: Sâm Nam tốt cho trẻ nhỏ ốm yếu, người ốm chỉ cần đun nước sâm lên uống sẽ giúp hạ nhiệt tức thì. Người dùng cũng có thể ngâm sâm với mật ong uống để hỗ trợ tăng sức đề kháng rất tốt. Loại sâm này còn hỗ trợ kéo dài cơn hấp hối".