Không phải của Lý Thường Kiệt, bài thơ “Nam quốc sơn hà” có từ bao giờ?

Tin Đa Chiều - Đăng ngày: 1:56 PM - 17/04/2017

Bài thơ “Nam quốc sơn hà” là bài thơ nổi tiếng nhất trong sử việt và được xem là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc.

Bản khắc gỗ và bản dập bài “Nam quốc sơn hà” trong Mộc bản triều Nguyễn tại khu trưng bày ngoài trời Trung tâm Lưu trữ Quốc gia IV – Đà Lạt. Ảnh wikipedia.org

Trong sách giáo khoa từ trước đến này đều cho rằng bài thơ này của Lý Thường Kiệt nhằm khẳng định chủ quyền dân tộc và khích lệ tinh thần quân sỹ trong cuộc chiến bảo vệ giang sơn chống lại quân Tống lần thứ 2 năm 1077. Từ sách giáo khoa nhiều người đều biết rằng đây là bài thơ của Lý Thường Kiệt.

Tuy nhiên các nghiên cứu gần đây đã phát hiện rằng, bài thơ này không phải do Lý Thường Kiệt sáng tác mà xuất hiện từ trước đó rất lâu.

Bài thơ “nam quốc sơn hà”

Bài thơ này vốn không có tên, tựa đề “nam quốc sơn hà” xuất hiện trong “Hợp tuyển thơ văn Việt Nam”, tập 2 (sách do Nhà xuất bản Văn học xuất bản năm 1976) đặt ra, lấy từ bốn chữ đầu trong câu thơ đầu tiên của bài thơ này.

Bài thơ này có nhiều dị bản khác nhau, bản gốc chữ Hán trong Đại Việt sử ký toàn thư như sau:

南國山河南帝居，

截然分定在天書。

如何逆虜來侵犯，

汝等行看取敗虚。

Phiên âm Hán Việt:

Nam quốc sơn hà Nam đế cư

Tiệt nhiên phận định tại thiên thư

Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm

Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư

Trước đây sách giáo khoa sử dụng bản dịch của học giả Trần Trọng Kim, đây cũng được xem là bản dịch chuẩn mà cũng rất dễ nhớ cho bài thơ này:

Sông núi nước Nam, vua Nam ở,

Rành rành phân định tại sách trời

Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm

Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời

Thế nhưng sau này trong sách giáo khoa không còn sử dụng bản dịch của Trần Trọng Kim nữa, một số học giả cho rằng lý do là vì Trần Trọng Kim là học giả nghiên cứu lịch sử nhưng không phải người theo Đảng, vì thế mà bản dịch của ông sau một thời gian không được dùng trong sách giáo khoa nữa.

Bắt đầu từ năm 2003, sách giáo khoa Ngữ văn lớp 7, tập 1 sử dụng bản dịch của Lê Thước và Nam Trân

Núi sông Nam Việt vua Nam ở

Vằng vặc sách trời chia xứ sở

Giặc dữ cớ sao phạm đến đây

Chúng mày nhất định phải tan vỡ.

Tuy nhiên trong sách giáo khoa không dùng nguyên văn bản dịch này, mà sửa đoạn đầu “Núi sông Nam Việt vua Nam ở” thành “Sông núi nước Nam vua Nam ở”.

Bài thơ trong sách ngữ văn lớp 7. Ảnh thethaovanhoa.vn

Bài thơ có từ bao giờ?

Hiện nay có nhiều bằng chứng cho thấy Lý Thường Kiệt không phải là tác giả của bài thơ này.  trong quyển sách “Bối cảnh định đô Thăng Long và sự nghiệp của Lê Hoàn” do một nhóm tác giả thuộc hội nghiên cứu lịch sử Hà Nội lại cho rằng bài thơ này ra đời vào thời Tiền Lê và được Lê Hoàn sử dụng trong cuộc chiến chống lại cuộc xâm lăng lần thứ nhất của quân Tống năm 981.

Ngoài ra trong bài viết  bài “Nam Quốc Sơn Hà và Quốc Tộ – Hai kiệt tác văn chương chữ Hán ngang qua triều đại Lê Hoàn” đăng trên Tạp chí Hán Nôm số 5 năm 2005, tác giả là phó Giáo Sư Bùi Duy Tân cũng đã khẳng định rằng bài thơ “Nam Quốc Sơn Hà” có từ thời Tiền Lê.

Trong Lĩnh Nam chích quái, phần “Truyện hai vị thần ở Long Nhãn, Như Nguyệt” có ghi chép rằng: Năm Thiên Phúc nguyên niên hiệu vua Lê Đại Hành, vua Tống Thái Tổ sai Hầu Nhân Bảo, Tôn Toàn Hưng đem quân sang đánh Đại Cồ Việt, Hai bên đối lũy cùng cầm cự với nhau ở sông Đồ Lỗ. Vua Lê Đại Hành nằm ngủ thấy hai vị thần hiện về báo mộng. Hai vị thần nói với vua, đại ý như sau: anh em thần tên là Trương Hống, Trương Hát, là tướng của Triệu Việt Vương (Triệu Quang Phục). Anh em thần vì nghĩa mà chết nên được phong làm tướng trong các thần linh, thống lĩnh quỷ binh. Nay quân Tống xâm phạm nước ta, anh em thần đến yết kiến, cùng giúp vua đánh giặc để cứu dân chúng.

Vua Lê Đại Hành tỉnh dậy liền đốt hương khấn cầu thần giúp. Đêm ấy thấy một người dẫn đoàn âm binh áo trắng và một người dẫn đoàn âm binh áo đỏ từ phía Bắc sông Như Nguyệt mà lại cùng xông vào trại quân Tống mà đánh. Quân Tống kinh hoàng, lúc này bỗng có tiếng thơ ngâm lớn rằng:

Nam quốc sơn hà Nam đế cư

Hoàng thiên dĩ định tại thiên thư

Như hà Bắc Lỗ lai xâm lược

Bạch nhận phiên thành phá trúc dư

Dịch là:

Sông núi nước nam, vua nam ở
Sách Trời định phận rõ non sông
Cớ sao giặc bắc sang xâm phạm?
Bây hãy chờ gươm chém bại vong

Quân Tống nghe thấy, xéo đạp lên nhau chạy tan, đại bại mà về. Vua Lê Đại Hành trở về ăn mừng, truy phong cho hai vị thần nhân, một là Tinh Mẫn Đại Vương lập miếu thờ tại ngã ba sông Long Nhãn, hai là Khước Mẫn Đại vương, lập miếu ở ngã ba sông Nguyệt.

Vậy Trương Hống, Trương Hát là ai? Theo “Việt điện u linh” ghi chép lại thì anh em Trương Hống, Trương Hát là tướng của Triệu Việt Vương (tức Triệu Quang Phục). Khi Triệu Việt Vương bị Lý Phật Tử cướp ngôi, dù được mời nhưng hai anh em không muốn làm quan cho Lý Phật Tử,  về ở ẩn ở núi Phù Long. Lý Phật Tử cho người lùng bắt, hai anh uống thuộc độc, thà chết vẫn trung thành với Triệu Việt Vương.

Hai bộ sử khác nữa từ thế kỷ 16, 17 là “Việt sử diễn âm” và “Thiên nam ngữ lục” cũng cho rằng bài thơ có từ cuộc chiến chống quân Tống năm 981.

Ảnh minh họa từ internet

“Việt sử diễn âm” có ghi chép rằng:

Tháng bảy có Tống binh sang 
Toàn những tướng mạnh binh cường ba muôn 
Đến thành Phù Lỗ đóng vây 
Quân ta quân nó đôi bên ngất trời 
Chưa phân thắng phụ về ai 
Ngày rằm tháng chạp vua nằm chiêm bao 
Thấy đôi thần nhân bãi nào 
Trương Hống Trương Hát bước vào quỳ thưa 
Chúng tôi thần đế lòng xưa 
Phụng thờ nhà chúa bấy chừ chẳng sai 
Tiên Hoàng có sắc chỉ bày 
Đòi về phong chức cho tôi tước quyền 
Trung thần bất sự nhị quân 
Chúng tôi tự vẫn làm thần đạo ngay 
Thượng đế thấy bộ thương thay 
Phong chúng tôi rày Quỉ bộ thần quân 
Đại Hành thức dậy mừng thay 
Giết trâu liền có minh tài tế khao 
Đêm sau vua lại chiêm bao 
Thấy mặc áo mới liền vào tạ ơn 
Có một người đứng án tiền 
Lĩnh được trăm áo vàn vàn quỷ binh 
Lấy ra chưng đất Nam Bình 
Đại Hành sực thức gẫm tình mới hay 
Nửa đêm thấy một cơn mây 
Bạo phong hắc ám gió bay vội vàng 
Tống binh mất vía trở dường 
Chúng quỷ đánh gãy đao thương liền cờ 
Bỗng nghe mảng tiếng không hư 
Thần nhân hiện xuống có thơ ngâm rằng 

Thi vân: 

Nam quốc sơn hà Nam đế cư 
Hoàng thiên dĩ định tại thiên thư 
Như hà Bắc lỗ cảm xâm phạm 
Hội kiến phong trần tận tảo trừ

Còn trong “Thiên nam ngữ lục” cũng ghi chép rằng:

Bấy giờ binh mã sửa sang 
Địch cùng Nhân Bảo là thằng giặc Ngô 
Mười buôn binh mạnh thẳng đua 
Qua miền Giang Bắc, đây là Phù Lan 
Đêm thấy hai ngài đến màn 
Xưng danh là Hát, xưng danh là Hồng 
Giúp đời Triệu Việt có công 
Thuở chẳng như lòng, ẩn nội Phù Lan… 
Ơn trên Thượng đế xét thương 
Quyền cho chúa tể giữ phương yên này. 
Bây chừ bệ hạ đến đây 
Nguyện ra giúp nước phá này giặc Ngô 
Phán rằng: Tướng quan y như 
Công nên thời lập miêú thờ trả ơn 
Ngày sau Nhân Bảo ra quân 
Trên không nghe tiếng người ngâm thơ rằng: 
Nam quốc sơn hà Nam đế cư 
Hoàng thiên dĩ định tại thiên thư
Như hà Bắc lỗ lai xâm phạm
Hội kiến phong trần tận khử trừ

Vậy việc cho rằng Lý Thường Kiệt là tác giả bài thơ là xuất phát từ đâu? Trong bài viết  “Lịch sử, sự thật và sử học” được đăng trong báo Tổ Quốc, số 401 tháng 1/1988,  Giáo Sư Hà Văn Tấn có viết rằng: “Không có một nhà sử học nào có thể chứng minh được rằng bài thơ Nam quốc sơn hà Nam đế cư là của Lý Thường Kiệt. Không có một sử liệu nào cho biết điều đó cả. Sử cũ chỉ chép rằng trong trận chống Tống ở vùng sông Như Nguyệt, một đêm quân sĩ nghe tiếng ngâm bài thơ đó trong đền thờ Trương Hống, Trương Hát. Có thể đoán rằng Lý Thường Kiệt đã cho người ngâm thơ. Đi xa hơn, có thể đoán rằng Lý Thường Kiệt là tác giả bài thơ. Nhưng đó chỉ là “đoán” thôi, làm sao nói chắc được bài thơ đó là của Lý Thường Kiệt”.

Ngôi đền cổ kính thờ Thánh Tam Giang Trương Hống – Trương Hát này nằm tại khu vực ngã ba Xà (nay thuộc xã Tam Giang – huyện Yên Phong – tỉnh Bắc Ninh) nơi hội lưu sông Cà Lồ đổ vào sông Cầu

Tác giả của bài thơ

Dù các dẫn chứng lịch sử đều cho thấy bài thơ được ra đời vào thới kỳ đánh Tống lần thứ nhất năm 981, nhưng lại không hề có bằng chứng nào nói về tác giả của bài thơ trên.

Một số người cho rằng tác giả có thể là thiền sư Đỗ Pháp Thuận. Bởi lẽ vào thời vua Lê Đại Hành rất tin tưởng các thiền sư như Pháp Thuận, Định Không, Vạn Hạnh, La Quý, Khuông Việt, Đa Bảo.

Rất nhiều các chinh sách, cũng như kế hoạch đánh Tống, Chiêm Thành, vua Lê Đại Hành đều hỏi qua các thiền sư trước rồi mới tiến hành làm, kết quả đều rất tốt. Vua Lê cũng muốn dùng Phật Pháp để giáo hóa muôn dân, giúp dân chúng thăng hoa đạo đức, ổn định xã hội, giang sơn bền vững và cường thịnh.

Trong đó thiền sư Pháp Thuận từng nhận rằng mình là người “vận trù kế sách” ngay từ lúc vua Lê Đại Hành sáng nghiệp. Hơn nữa nhiều văn thư quan trọng thời ấy đều do thiền sư Pháp Thuận soạn thảo, ông cũng là người sáng tác ra nhiều thơ ca. Chính vì thế mà có các lập luận cho rằng có thể chính thiền sư Pháp Thuận là tác giả bài thơ này.

Trước những minh chứng lịch sử trên, dường như đã đến lúc cần công bố nguồn gốc bài thơ “Nam quốc sơn hà” – bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc có từ thời vua Lê Đại Hành năm 981. Còn tác giả của bài thơ thì đến nay vẫn chưa có một bằng chứng nào thuyết phục cả.

Trần Hưng

Theo trithucvn.neT

QUY 

Dân vẫn giữ 20 lãnh đạo, cán bộ, công an huyện Mỹ Đức

18/04/2017 19:15 GMT+7

• 
• 
• 
• 

TTO - Chiều 18-4, mọi ngả đường dẫn vào thôn Hoành, xã Đồng Tâm bị người dân đổ đất đá, mang nhiều cây que, vật dụng chặn lại.

Người dân đổ đất đá, mang nhiều vật dụng ra chốt chặn các ngả đường dẫn vào thôn Hoành, xã Đồng Tâm - Ảnh: Thân Hoàng

Người dân cũng lập nhiều điểm chốt chặn và bố trí người trực tại đây để kiểm soát, không cho người lạ ra vào làng.

Nhiều nhà báo về xã Đồng Tâm đề nghị được vào thôn để tìm hiểu vụ việc nhưng bị người dân từ chối. Mỗi khi có người lạ đi đến khu vực có đường dẫn vào thôn Hoành đều bị người dân giữ lại và yêu cầu rời đi nơi khác.

Đêm 17-4, sau khi làm biên bản thỏa thuận, người dân đã bàn giao 15 chiến sĩ cảnh sát cơ động cho Trung đoàn Cảnh sát cơ động (Công an Hà Nội). Công an Hà Nội đã đưa xe vào khu vực cổng làng để đón các chiến sĩ được thả ra và đưa về nội thành Hà Nội ngay trong đêm.

00:00

00:00

Share

Nguồn: hanoitv.vn

Trước đó, ba người dân bị công an tạm giữ để điều tra vụ án gây rối trật tự công cộng cũng đã được thả về. Hiện còn ông Lê Đình Kình (82 tuổi), người đứng đơn khiếu kiện việc thu hồi đất đai tại xã Mỹ Đức, đang được cơ quan chức năng chăm sóc vì gặp một số vấn đề về sức khoẻ.

Một người dân sống tại thôn Hoành cho biết hiện còn 20 người gồm lãnh đạo và công an huyện, cán bộ huyện Mỹ Đức đang bị giữ tại nhà văn hoá thôn.

“Chúng tôi hàng ngày vẫn nấu nướng, cung cấp đồ ăn đầy đủ cho những cán bộ đang bị giữ trong thôn. Không có chuyện người dân đánh hay tẩm xăng doạ đốt họ như một số thông tin thất thiệt đăng trên mạng", người dân này nói.

Một chiến sĩ cảnh sát cơ động vừa được người dân thả ra cũng cho biết sức khoẻ của các chiến sĩ công an đều tốt, những ngày bị giữ họ được người dân đối xử tốt.

Đa số người dân tại thôn Hoành mà chúng tôi tiếp xúc đều cho biết họ mong sớm có cuộc đối thoại (giữa đại diện người dân và lãnh đạo thành phố) để làm rõ những vấn đề mà người dân đang khiếu nại, làm rõ nguồn gốc đất và quá trình thu hồi đất tại khu vực đồng Sênh.

“Vấn đề bức xúc đất đai ở Đồng Tâm đã từ nhiều năm nay chứ không phải chỉ đến thời gian gần đây chúng tôi mới kiến nghị. Tuy nhiên chính quyền cấp xã, huyện giải quyết chưa thỏa đáng và còn nhiều vấn đề chưa đồng thuận với nhân dân”, một người phụ nữ ngoài 50 tuổi sống tại xã Đồng Tâm có đất bị thu hồi cho biết.

Phó thủ tướng chỉ đạo giải quyết khiếu nại về đất đai tại Hà Nội Ngày 18-4, thông tin từ Văn phòng Chính phủ cho biết Phó thủ tướng thường trực Trương Hòa Bình vừa giao Chủ tịch UBND TP Hà Nội chỉ đạo Thanh tra TP thanh tra toàn diện các nội dung tố cáo của ông Nguyễn Chí Thắng và một số công dân xã Song Phương, huyện Hoài Đức, liên quan đến đất đai, tài chính tại đây và trách nhiệm của các cơ quan, cá nhân có liên quan trong việc giải quyết tố cáo; có biện pháp xử lý các vi phạm (nếu có) đúng quy định của pháp luật, báo cáo kết quả lên Thủ tướng Chính phủ trước ngày 1-8. Trước đó, ông Nguyễn Chí Thắng (trú tại thôn 4, xã Song Phương, huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội) và một số công dân xã Song Phương nhiều lần gửi đơn lên Thủ tướng Chính phủ tố cáo cán bộ lãnh đạo xã Song Phương buông lỏng quản lý đất đai; bán đất, chiếm đất, cho thuê đất trái pháp luật và vi phạm về quản lý kinh tế, tài chính diễn ra trong nhiều năm. Thanh tra huyện Hoài Đức đã có kết luận thanh tra kinh tế xã hội tại xã Song Phương và kết luận nội dung tố cáo.  Nhưng ông Nguyễn Chí Thắng và một số công dân không đồng ý, cho rằng có dấu hiệu bỏ lọt vi phạm, bao che, trả thù người tố cáo, có một số nội dung làm rõ nhưng không xử lý trên thực tế. THÂN HOÀNG

LÂM HOÀI - THÂN HOÀNG – QUANG THẾ

Đất trường bắn được đề xuất chuyển thành sân golf

Bộ Xây dựng vừa gửi văn bản đến Văn phòng Chính phủ đề nghị làm rõ việc chuyển mục đích sử dụng 176 ha đất quốc phòng thuộc Trường bắn Miếu Môn (Hà Nội) để xây dựng sân golf. 
> Bộ trưởng Giao thông yêu cầu cán bộ không chơi golf

Trước đó, Văn phòng Chính phủ đã lấy ý kiến các bộ ngành về việc Bộ Quốc phòng kiến nghị xây sân golf tại Trường bắn Miếu Môn.

Theo Bộ Xây dựng, Thủ tướng đã có quyết định phê duyệt quy hoạch sân golf Việt Nam đến năm 2020 cũng như quyết định phê duyệt quy hoạch chung xây dựng thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn năm 2050, trong đó không có quy hoạch xây mới sân golf tại khu vực Miếu Môn.

Do vậy, theo Bộ Xây dựng, việc chấp thuận chuyển đổi mục đích sử dụng đất quốc phòng để xây dựng sân golf tại Trường bắn Miếu Môn cần có văn bản điều chỉnh, bổ sung các quyết định nêu trên.

Golf chỉ dành cho đại gia. Ảnh: Van Tri GC.

Cũng theo Bộ Xây dựng, Bộ Quốc phòng đã và đang triển khai một số sân golf tại khu vực sân bay Gia Lâm (TP Hà Nội) và sân bay Tân Sơn Nhất (TP HCM) để phục vụ nhu cầu luyện tập thể thao, giao lưu và đối ngoại quân sự. Bộ Quốc phòng cần làm rõ hơn nhu cầu và sự cần thiết phải xây bổ sung sân golf của ngành trên địa bàn Hà Nội.

Theo quy hoạch đã được duyệt, đến năm 2020, cả nước sẽ có 89 sân golf, chủ yếu ở vùng Bắc Trung Bộ và duyên hải Nam Trung Bộ. Tuy nhiên, Bộ Tài nguyên Môi trường từng rà soát cho thấy, cả nước có 117 dự án sân golf, trong đó có 90 dự án nằm trong quy hoạch. 27 dự án sân golf ngoài quy hoạch nằm rải rác trên địa bàn 13 tỉnh.

Bộ Tài nguyên Môi trường đề nghị các tỉnh dừng xây dựng đối với 27 dự án nằm ngoài quy hoạch, đồng thời xử lý nghiêm các doanh nghiệp giữ đất để đầu cơ trục lợi, gây tác động không tốt cho thị trường bất động sản.

Đoàn Loan

http://vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/dat-truong-ban-duoc-de-xuat-chuyen-thanh-san-golf-2210600.html

Trung Quốc mua 50% lượng dầu thô xuất khẩu của Việt Nam

TRANG CHÍNH | TIN VIỆT NAM

RFA

2017-04-18

• In trang này
• Chia sẻ
• Ý kiến của Bạn
• Email

Một chiếc xe được đổ xăng tại trạm xăng ở Trung Quốc hôm 12 tháng 4 năm 2017.

 AFP photo

Trung Quốc hiện là nhà nhập khẩu hàng đầu mặt hàng dầu thô của Việt Nam với lượng nhập khẩu gần 50% tổng lượng dầu thô xuất đi của Việt Nam trong 3 tháng qua.

Truyền thông trong nước trích số liệu của Tổng cục Hải quan cho biết như vậy vào ngày 18 tháng tư.

Số liệu của Tổng cục Hải quan cho thấy, trong 3 tháng đầu năm, Việt Nam xuất hơn 1,5 triệu tấn dầu thô với kim ngạch dạt hơn 637 triệu đô la. Trung Quốc nhập hơn 700,000 tấn với kim ngạch đạt 293 triệu đô la. Tuy nhiên điều đáng chú ý là Trung Quốc chỉ nhập với giá bình quân là 9,4 triệu đồng một tấn, thấp hơn 200,000 đồng một tấn so với mức giá xuất khẩu trên toàn thị trường.

Từ năm 2014 đến nay, tận dùng giá dầu thô xuống thấp khoảng 40 đô la một thùng, Trung Quốc đã tranh thủ nhập dầu thô của Việt Nam. Trước đó, khi giá dầu thô cao, Trung Quốc rất ít nhập dầu thô từ Việt Nam.

Tin, bài liên quan

• Một số công ty quốc doanh Việt Nam không phải tuân theo Hiệp định TPP
• Giá dầu giảm, Việt Nam mất 2 tỉ rưỡi đôla
• Thủ tướng VN quyết định cho dự trữ dầu thô chờ giá lên
• Ngành nhập khẩu xăng dầu lỗ nặng
• "Chiến tranh dầu hoả"? Ai thắng ai bại?
• Giá dầu trên thế giới lại tiếp tục giảm
• Kuwait kêu gọi các nước vùng Vịnh cải cách kinh tế
• Trữ lượng dầu của Việt Nam chỉ sau Trung Quốc ở Đông Á
• Khởi công xây dựng nhà máy lọc dầu Nghi Sơn, Thanh Hóa
• Tăng thuế sản xuất dầu thô và khí đốt

Tại sao không dừng hẳn dự án thép Cà Ná?

TRANG CHÍNH | THỜI SỰ

Hòa Ái, phóng viên RFA
2017-04-18

• In trang này
• Chia sẻ
• Ý kiến của Bạn
• Email

Hình ảnh dự án Khu liên hợp luyện cán thép Hoa Sen Cà Ná - Ninh Thuận.

Courtesy of hoasengroup.vn

Tại sao không dừng hẳn dự án thép Cà Ná?

00:00/00:00

 

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vừa yêu cầu tỉnh Ninh Thuận nên tạm dừng đề xuất nhà máy thép Cà Ná do tập đoàn Hoa Sen làm chủ đầu tư và cần đánh giá kỹ lưỡng yếu tố môi trường cùng nhiều yếu tố quan trọng khác để phát triển dự án được hiệu quả.

Quyết định đúng đắn

Theo đó, người đứng đầu Chính phủ Việt Nam yêu cầu chính quyền tỉnh Ninh Thuận cần tính toán kỹ lưỡng nhu cầu thị trường nội địa và xuất khẩu mặt hàng thép để có quyết định thích hợp về quy mô, tổng vốn đầu tư, công suất và thời điểm phát triển dự án. Bên cạnh đó, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cũng yêu cầu cần đánh giá kỹ lưỡng về công nghệ và thiết bị của dự án thép Cà Ná để đảm bảo an toàn cho môi trường, không để xảy ra sự cố như nhà máy thép Hưng Nghiệp Formosa trước đây. Ông Thủ tướng nhấn mạnh sau khi nghiên cứu và làm rõ các vấn đề vừa nêu thì tỉnh Ninh Thuận cần phối hợp với các cơ quan ban ngành để báo cáo lên cấp có thẩm quyền xem xét.

Thông tin về đề nghị tạm dừng dự án thép Cà Ná được dư luận cho là nhà nước có lắng nghe ý kiến và nguyện vọng của người dân vì dự án này gặp làn sóng phản đối dữ dội do biến cố thảm họa môi trường biển bởi nhà máy thép Hưng nghiệp Formosa gây ra, khiến không chỉ dân chúng ở bốn tỉnh Bắc miền Trung chịu tác hại nặng nề mà hàng triệu người dân Việt Nam cũng bị ảnh hưởng. Tiến sĩ Nguyễn Quang A, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển IDS cho biết nhận định của ông đối với đề nghị tạm dừng dự án thép Cà Ná của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc:

Đấy là quyết định đúng đắn của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc. Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng nên quyết định dẹp hẳn dự án chứ không phải xem xét lại.
- Tiến sĩ Nguyễn Quang A

“Đấy là quyết định đúng đắn của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc. Việc đặt vấn đề như thế của ông Phúc là đáng hoan nghênh. Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng nên quyết định dẹp hẳn dự án chứ không phải xem xét lại. Bởi vì có thể với việc tạm dừng này thì đã làm dư luận yên lòng được một chút, rồi họ ngấm ngầm sửa lại một chút xong cuối cùng họ nói đến lúc thuận tiện để cho làm tiếp. Nguy cơ đấy là nguy cơ vẫn có thể xảy ra.”

Không chỉ riêng Tiến sĩ Nguyễn Quang A cho rằng việc xây dựng nhà máy thép ở Cà Ná, Ninh Thuận là một “nguy cơ” mà gần như hầu hết những chuyên gia trong các lãnh vực đầu tư, kinh tế, môi trường và cả pháp lý đều có nhận định tương tự.

Bão dư luận nổi lên khi Bộ Công thương Việt Nam ra quyết định số 3516/QĐ-BCT chấp thuận bổ sung Dự án “Khu liên hợp luyện cán thép Hoa Sen Cà Ná-Ninh Thuận” là một dự án trọng điểm, góp phần vào hệ thống sản xuất và phân phối thép giai đoạn 2020-2025 của Việt Nam hồi cuối tháng 8 năm ngoái. Lên tiếng với RFA về tính không khả thi của dự án, Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan phân tích:

“Việc quy hoạch mà vẫn bám vào quy hoạch đã đưa ra cách đây 10 năm thì đã là một điều hoàn toàn không hơp lý. Bởi vì quy hoạch đưa ra trong bối cảnh kinh tế vào lúc đó chứ còn vào lúc này khi mà thị trường thép trên cả thế giới đã có sự dư thừa công suất cực kỳ lớn, đặc biệt sự dư thừa đó đang xuất hiện khắp Việt Nam và bây giờ thép Trung Quốc đã tràn sang Việt Nam như thế nào, gây điêu đứng như thế nào cho các công ty thép đã có tại Việt Nam thì điều đó ai cũng biết rõ.”

Không đủ điều kiện để luyện thép

Khu vực cầu cảng nhà máy thép Formosa Hà Tĩnh chụp hôm 4/12/2015. AFP photo

Dự án thép Cà Ná do tập đoàn Hoa Sen làm chủ đầu tư với tổng vốn được nói lên đến 10 tỷ Mỹ kim cũng khiến cho các chuyên gia trong lãnh vực đầu tư đưa ra lập luận không loại trừ khả năng các nhà đầu tư Trung Quốc đổ vốn vào dự án này và sẽ kéo theo nhiều hệ lụy, chẳng hạn đầu tư bằng công nghệ và trang thiết bị phục vụ cho công việc luyện thép. Viện trưởng Viện Kỹ thuật nước và Công nghệ Môi trường, Giáo sư-Tiến sĩ Trần Hiếu Nhuệ từng lên tiếng Trung Quốc là nước hàng đầu có hệ thống xử lý môi trường tồi tệ nhất và ai đảm bảo tập đoàn Hoa Sen không làm theo cách của Trung Quốc để hạ thấp giá thành sản phẩm.

Câu hỏi về hiệu quả kinh tế và tác hại môi trường của dự án thép Cà Ná cũng được các đại biểu quốc hội nêu ra trong buổi chất vấn Bộ trưởng Bộ Công thương Trần Tuấn Anh vào sáng ngày 15 tháng 11 năm 2016. Bộ trưởng Trần Tuấn Anh tại buổi chất vấn đã khẳng định chủ trương của chính phủ là không đánh đổi môi trường để lấy những dự án công nghiệp bằng mọi giá và hướng tới phát triển những tập đoàn công nghiệp lớn của quốc gia có điều kiện tốt để khai thác nếu như đáp ứng được những yêu cầu, đặc biệt về bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, Kỹ sư Nguyễn Minh Quang, chuyên gia về môi trường ở Hoa Kỳ nói với Đài Á Châu Tự Do Chính phủ Việt Nam cần giải đáp được ba vấn đề liên quan trong dự án thép Cà Ná, nếu dự án này được triển khai:

“Thứ nhất, tôi không thấy ở vùng Ninh Thuận có quặng sắt nào hết, làm nhà máy thép 16 triệu tấn/năm thì cần rất nhiều quặng. Họ sẽ dùng quặng từ đâu, hoặc họ sẽ nhập cảng quặng sắt từ nước ngoài? Điều đó tôi không rõ. Thứ hai nữa làm thép cần nhiều điện, nhưng hiện tại ở Ninh Thuận chưa có nhà máy điện nào lớn hết, ngoại trừ nhà máy gần nhất mà tôi biết là nhà máy thủy điện Đa Nhim, nhưng không biết nguồn điện đó có đủ để cung cấp cho nhà máy thép ở Ninh Thuận hay không, vì cần luyện 24/24 giờ đồng hồ nên lúc nào cũng cần một lượng điện như nhau. Điểm thứ ba là vùng Ninh Thuận ít mưa nhất Việt Nam. Khi làm thép phải cần nước. Tôi không rõ phải dùng nước ở đâu cho việc luyện thép? Muốn làm thép thì phải trả lời ba câu hỏi đó.”

Yếu tố môi trường

Trong khía cạnh đảm bảo an toàn môi trường của dự án như Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đề cập, Chủ tịch tập đoàn Hoa Sen, ông Lê Phước Vũ từng tuyên bố rằng không xả thải một giọt nào ra biển và sự cố môi trường do Formosa gây ra là bài học để cơ quan nhà nước cùng doanh nghiệp nhận thấy đó là trách nhiệm hàng đầu. Ông Lê Phước Vũ cũng nhấn mạnh nếu dự án thép Hoa Sen Cà Ná gây ô nhiễm môi trường thì sẽ đóng cửa nhà máy và giao toàn bộ tài sản cho nhà nước. Mặc dù vậy, các chuyên gia cho là cam kết như thế không có giá trị pháp lý. Phó Giáo sư-Tiến sĩ Phạm Duy Nghĩa, Giảng viên Luật và chính sách công, quản trị nhà nước Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fullbright cho biết quan điểm của ông với RFA:

“Một cá nhân anh tuyên bố như thế nhưng sau này gây thiệt hại rất là lớn và lâu dài thì cá nhân ấy làm sao chịu trách nhiệm được vì không có năng lực chịu trách nhiệm. Những thiệt hại sau này lớn hơn rất nhiều khả năng anh ta chịu được thì làm sao truy được trách nhiệm? Thành ra những tuyên bố như vậy rất ít giá trị về mặt pháp lý sau này”

Qua thảm họa môi trường tại khu vực bốn tỉnh Bắc miền Trung do Fomosa thải độc tố ra biển, Chính phủ Hà Nội vẫn còn lúng túng trong việc giải quyết hậu quả cũng như chưa công bố phương án kỹ thuật để xử lý nếu có sự cố xảy ra trong tương lai. Đây là một trong những nguyên nhân chính mà dự án thép Cà Ná không nhận được sự đồng thuận của giới chuyên gia và dân chúng vì tai nạn tiềm tàng luôn hiện diện và những quy trình đối phó của nhà nước Việt Nam không mang tính thuyết phục.

Dư luận cho rằng thay vì đề nghị tạm dừng dự án thép Cà Ná, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cần yêu cầu dừng hẳn như lời bình luận của Tiến sĩ Lê Đăng Doanh rằng “Đây là dự án phải hy sinh quá nhiều mà không rõ có mang lại hiệu quả gì không?”

CHỦ TỊCH TRẦN ĐẠI QUANG SẮP SANG THĂM TRUNG QUỐC ? ( Dự đoán...để tiếp nhận " sắc phong"); THỦ TƯỚNG NGUYÊN XUÂN PHÚC SẮP THĂM MỸ

Chuẩn bị cho các chuyến thăm cấp cao Việt-Trung

18/04/2017 16:48

(NLĐO)- Việt Nam-Trung Quốc thúc đẩy các cơ chế đàm phán về biên giới lãnh thổ, cùng nhau duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông, chuẩn bị tốt cho các chuyến thăm cấp cao...

Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh và Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị

Ngày 18-4, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh đã có cuộc gặp với Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị nhân dịp sang Trung Quốc đồng chủ trì Phiên họp lần thứ 10 Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam-Trung Quốc tại Bắc Kinh.

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Phạm Bình Minh đánh giá cao sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Ngoại giao hai nước trong việc điều phối tổng thể quan hệ hợp tác giữa hai bên trên các lĩnh vực; đề nghị hai bên tiếp tục phát huy vai trò cơ quan thường trực của Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam-Trung Quốc, tăng cường phối hợp chuẩn bị tốt cho các chuyến thăm, tiếp xúc giữa Lãnh đạo cấp cao; mở rộng và nâng cao hiệu quả các lĩnh vực hợp tác giữa hai nước; hỗ trợ các địa phương, nhất là các địa phương biên giới hai bên tăng cường giao lưu, hợp tác cùng có lợi; thúc đẩy các cơ chế đàm phán về biên giới lãnh thổ đạt tiến triển thực chất, cùng nhau duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông.

Quang cảnh buổi làm việc ngày 18-4

Về hợp tác giữa hai Bộ Ngoại giao, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Phạm Bình Minh đề nghị hai bên trao đổi để ký lại Nghị định thư về hợp tác giữa Bộ Ngoại giao hai nước; duy trì trao đổi giữa lãnh đạo hai Bộ; tăng cường giao lưu, trao đổi giữa các đơn vị liên quan của hai Bộ về hoạch định chính sách, nghiên cứu, hợp tác kinh tế quốc tế, báo chí, ngoại vụ địa phương, phục vụ ngoại giao đoàn, công tác lãnh sự, bảo hộ công dân và các vấn đề khác theo thỏa thuận giữa hai bên; thực hiện tốt công tác đào tạo cán bộ; sớm ký tiếp Hợp đồng hỗ tương nhà, đất, ủng hộ và tạo thuận lợi cho việc cải thiện điều kiện trụ sở và nhà ở của Cơ quan đại diện ngoại giao hai bên.

Bộ trưởng Ngoại giao Vương Nghị đánh giá cao và tán thành ý kiến của Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Phạm Bình Minh về phát triển quan hệ hai nước; khẳng định sẵn sàng phối hợp với Bộ Ngoại giao Việt Nam để chuẩn bị tốt cho các chuyến thăm cấp cao và thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Trung-Việt không ngừng phát triển.

D.Ngọc - Ảnh: Bộ Ngoại giao

Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam thăm Mỹ

RFA
2017-04-18

• In trang này
• Chia sẻ
• Ý kiến của Bạn
• Email

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh.

 AFP photo

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh sẽ thăm chính thức Hoa Kỳ từ ngày 19 đến 23 tháng 4 tới theo lời mời của Ngoại trưởng Hoa Kỳ Rex Tillerson.

Đây là chuyến thăm chính thức đầu tiên của Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam tới Mỹ dưới thời của Tổng thống Donald Trump.

Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson đưa ra lời mời với Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh vào ngày 17 tháng 2 vừa qua nhân cuộc tiếp xúc giữa hai người đồng nhiệm bên lề Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Nhóm G20 tại Bonn, Đức.

Chuyến thăm lần này của Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam nhằm khẳng định chính sách nhất quán của Việt Nam coi trọng và mong muốn tiếp tục tăng cường hợp tác với Hoa Kỳ về nhiều mặt.

Ngay sau khi Tổng thống Donald Trump đắc cử vào tháng 1 vừa qua, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đã có cuộc điện đàm ngắn với Tổng thống Donald Trump. Vào tháng 2 vừa qua, Tổng thống Donald Trump cũng gửi một bức thư tới Chủ tịch nước Trần Đại Quang tỏ ý muốn thúc đẩy hợp tác giữa  hai nước.

Phía Việt Nam cũng đang xúc tiến chuẩn bị cho chuyến thăm Mỹ sắp tới của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc. Việt Nam cũng mong muốn Tổng thống Donald Trump sẽ tới Đà Nẵng dự hội nghị APEC vào tháng 11 tới đây.

Vào sáng ngày 18 tháng 4, Phó Thủ tưởng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh có cuộc gặp với Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị tại Bắc Kinh nhân dịp diễn ra cuộc họp lần thứ 10 Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam Trung Quốc.

Theo Thông cáo của Bộ Ngoại giao Việt Nam, tại cuộc gặp này, đại diện phía Việt Nam bày tỏ mong muốn tăng cường  hợp tác giữa hai nước trong nhiều lĩnh vực, thúc đẩy các cơ chế đàm phán về biên giới lãnh thổ đạt tiến triển thực chất, cùng nhau duy trì hòa bình, ổn định ở biển Đông.

Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh cũng đề nghị hai bên trao đổi để ký nghị định thư về hợp tác giữa Bộ Ngoại giao hai nước.

Cuộc họp Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương lần thứ 10 Việt Nam Trung Quốc có nội dung chính là triển khai những thỏa thuận mà hai nước đạt được sau chuyến thăm Trung Quốc của Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng hồi đầu năm nay, thảo luận về kế hoạch hợp tác trong năm 2017.

Trong chuyến thăm vào giữa tháng 1, lãnh đạo hai nước đã khẳng định cam kết cùng kiểm soát tốt bất đồng trên Biển Đông, giữ gìn hòa bình, ổn định, không có hành động làm phức tạp, mở rộng tranh chấp ở khu vực. Hai bên cũng nhất trí thúc đẩy hợp tác trên biển sau khi hoàn thành khảo sát chung tại vùng biển ngoài cửa Vịnh Bắc Bộ.