(Thời sự) - Theo bản tin của hãng thông tấn Reuters vừa cho hay, tàu khoan thăm dò dầu khí Deepsea Metro I vẫn ở vị trí khoan thăm dò tại lô 136-03 trên biển Đông từ giữa tháng 06/2017 đến nay. Thông tin này đã phản bác lại việc mới đây BBC đưa tin, Việt Nam phải ngừng khai thác dầu khí trên biển Đông.
Tàu thăm dò dầu khí Deepsea Metro I đã bắt đầu hoạt động tại lô mang ký hiệu 136-03 từ ngày 21/06. Đây là một chiếc tàu được hãng Talisman-Việt Nam – công ty con của tập đoàn dầu khí Tây Ban Nha Repsol – thuê mướn để thực hiện công việc khoan dò. Một tàu hải quân Indonesia cũng xác nhận khi đi qua khu vực này ngày 22/07, có ba tàu Cảnh sát biển và hai tàu cá Việt Nam đang ở gần đó và không có dấu hiệu rắc rối nào.
Tàu khoan dò Deepsea Metro I của hãng Talisman-Việt Nam.
Một số nguồn tin đáng tin khẳng định rằng, có khoảng 15 chiếc gồm các tàu của Cảnh sát biển vùng III xuất phát từ Vũng Tàu vào ngày 22/7 và hiện vẫn còn ở quanh bãi Tư Chính; cùng với các tàu chấp pháp, Kiểm ngư và cứu hộ. (PV)
Về việc đưa tin Việt Nam ngừng khoan sau khi bị Trung Quốc gây áp lực, Reuters cũng cho rằng không có sự xác nhận độc lập và cũng như không có quan chức Việt Nam hay Repsol nào đưa ra bình luận gì.
Bill Hayton – tác giả bài viết trên BBC việc Repsol ngừng khoan, đã lấp liếm trên Twitter sau khi Reuters phản bác thông tin, rằng: “Lý do tại sao các giàn khoan vẫn còn đó, bởi vì họ phải lấp giếng dầu trước khi rời đi! Việc khoan dầu đã ngừng. Tàu chuyên dụng bơm xi măng xuống mệng giếng dầu để ngăn ngừa sự phun trào dầu khí”.
Hãng Reuters cũng đưa tin tại buổi họp báo thường kỳ ở Bắc Kinh ngày 25/7, người phát ngôn của BNG Trung Quốc – ông Lục Khảng đã kêu gọi các bên liên quan ngừng những hoạt động vi phạm đơn phương tại khu vực này. Và khi được hỏi liệu Trung Quốc có gây áp lực lên Việt Nam hoặc công ty Repsol Tây Ban Nha về việc ngừng khoan tại Lô 136-3 Bãi Tư Chính hay không, thì người phát ngôn này lấp lửng bỏ qua.
Reuters còn khẳng định, hiện nay, việc xây dựng hải quân của Trung Quốc và lập trường ngày càng tham vọng về lãnh thổ tranh chấp ở Biển Đông đã khiến các nước láng giềng lo lắng. Hoa Kỳ đã chỉ trích việc xây dựng đảo và các cơ sở quân sự của Trung Quốc ở đó, họ có thể sử dụng quân sự để hạn chế vận động tự do và mở rộng phạm vi chiến lược của Bắc Kinh.
Trước đó, đã có thông tin của bạn đọc về việc Tổng giám đốc điều hành Repsol – Tây Ban Nha cho biết, liên doanh PVN – Repsol có kế hoạch tạm ngừng khoan thăm dò tại Lô 136/03. Lý do được đưa ra là thời gian này bắt đầu mùa mưa bão nên ảnh hưởng rất lớn đến tiến độ và sự an toàn của dự án. Công việc sẽ được nối lại vào tháng 11/2017 hoặc sớm hơn. (Thông tin sẽ tiếp tục cập nhật)
Ngừng khoan dầu: Việt Nam bị Trung Quốc đe dọa như thế nào?
27/07/2017
Lực lượng hải quân Việt Nam tuần duyên trên biển Đông. Trung Quốc đưa nhiều tàu tới khu vực gần bãi Tư Chính ở Trường Sa để đe dọa các hoạt động khoan dầu khí của Việt Nam ở đây.
Kể từ khi có tin Việt Nam phải ngừng khoan thăm dò dầu khí trên biển Đông do bị Trung Quốc đe dọa, truyền thông Việt Nam vẫn im lặng và Bộ Ngoại giao cũng “im lặng một cách khác thường.”
Cho tới hết ngày 26/7, Bộ Ngoại giao Việt Nam chưa lên tiếng về vụ việc này và thông tin về việc Việt Nam yêu cầu một công ty con của tập đoàn dầu khí Tây Ban Nha Repsol ngừng khoan thăm dò dầu khí ở lô 136-03 trong vùng biển đặc quyền kinh tế của Việt Nam không xuất hiện trên truyền thông chính thống.
Nguồn tin của các chuyên gia về biển Đông, giáo sư Carl Thayer của Học viện quốc phòng Úc và học giả Bill Hayton của viện nghiên cứu Chatham House, cho biết Trung Quốc đã đưa ra yêu cầu này thông qua đại sứ Việt Nam ở Bắc Kinh. “Sau khi Bộ Chính trị (của Đảng Cộng Sản Việt Nam) xem xét yêu cầu này đã quyết định ngừng khoan dầu,” học giả và nhà báo chuyên viết về Việt Nam Hayton cho biết.
Người dân phản đối Trung Quốc trước cửa Đại sứ quán Trung Quốc ở Hà Nội. Lời đe dọa của Trung Quốc được gửi tới Hà Nội qua đại sứ Việt Nam ở Bắc Kinh, theo nguồn tin của giáo sư Carl Thayer và học giả Bill Hayton.
Các chuyên gia về biển Đông cho rằng lối đe dọa này của Trung Quốc là chưa từng có tiền lệ khi Bắc Kinh dọa dùng vũ lực, và trong bối cảnh đó Việt Nam phải nhượng bộ để có thời gian thay đổi chiến lược đối phó với Trung Quốc.
Sự giằng co giữa Việt Nam và Trung Quốc về vấn đề khoan dầu trên biển Đông, theo giáo sư Alexander Vuving của Trung tâm nghiên cứu an ninh châu Á-Thái Bình Dương, bắt đầu từ khi tướng Phạm Trường Long cắt ngắn chuyến thăm tới Hà Nội và chương trình giao lưu quốc phòng giữa 2 nước bị hủy bỏ.
Kể từ đó, Trung Quốc và Việt Nam đều huy động 1 lượng lớn các tàu tuần
“Sự đe dọa này của Trung Quốc đối với Việt Nam cho thấy sự hung hăng ngày càng tăng của Trung Quốc."
duyên và tàu đánh cá tới khu vực bãi Tư Chính (Vanguard Bank) nằm ở phía Tây Nam trong quần đảo Trường Sa và cách Vũng Tàu khoảng 200 hải lý về phía Đông Nam.
Hôm 23/7, một ngày trước khi bài báo của BCC và giáo sư Carl Thayer nói về quyết định của Việt Nam ngừng khoan dầu trên biển, giáo sư Vuving và Jonathan London đều đưa tin trên trang Twitter cá nhân về việc Trung Quốc đang triển khai dàn khoan HYSY-760 cùng 40 tàu hải giám tới khu vực gần bãi Tư Chính, quanh lô 163-03, là nơi Việt Nam lúc đó đang triển khai dự án khai thác dầu Cá Rồng Đỏ do PetroVietNam hợp tác với Repsol trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam.
Dù Việt Nam và Trung Quốc đều chưa lên tiếng xác nhận hay phủ nhận về thông tin Trung Quốc yêu cầu Việt Nam ngừng khoan dầu, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm 26/7 được Reuters dẫn lời nói “Trung Quốc thúc giục bên liên quan dừng các hoạt động vi phạm đơn phương và có hành động thiết thực bảo vệ cho khu vực biển mà không dễ có được.”
Phần xây dựng của Trung Quốc trên bãi đá Vành Khăng trong quần đảo Trường Sa, mà Việt Nam cũng có tuyên bố chủ quyền, qua hình ảnh vệ tinh của CSIS đưa ra hôm 19/6. Việc tiếp tục quân sự hóa của Trung Quốc trên biển Đông là một trong những hành động leo thang căng thẳng trong khu vực.
Trung Quốc ngày càng hung hăng
“Sự đe dọa này của Trung Quốc đối với Việt Nam cho thấy sự hung hăng ngày càng tăng của Trung Quốc,” theo giáo sư Thayer.
Cùng chung nhận định này, giáo sư Vuving nói “hành động của Trung Quốc cho thấy họ tiếp tục quyết liệt với các tuyên bố chủ quyền quá đáng của mình trên biển Đông và tự tin về khả năng bắt nạn những nước khác cũng có tuyên bố chủ quyền (trong vùng biển này).”
Kể từ cuối những năm 2000 và đặc biệt sau 1 năm tòa trọng tài quốc tế ra phán quyết bác bỏ đường lưỡi bò 9 đoạn của Trung Quốc, nước này vẫn không thay đổi gì trong cách hành xử và thậm chí còn có thêm nhiều hành động hung hăng hơn.
Vào tháng 5 vừa qua, tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đã nói trước công chúng rằng chủ tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc đe dọa “có chiến tranh” nếu Philippines trở lại khai thác dầu và khoan thăm dò ở bãi Recto. Vụ máy bay chiến đấu của Trung Quốc áp sát máy bay do thám của hải quân Mỹ trên biển Đông hôm 24/7 là ví dụ mới nhất cho thấy sự can thiệp của Trung Quốc vào các chuyến bay của Mỹ trên vùng trời phía đông và nam của biển Trung Hoa. Trung Quốc hiện cũng đang tiến hành các cuộc tập trận hải quân ở vùng biển Baltic với hải quân Nga, theo truyền thông quốc tế.
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình từng nói sẽ "có chiến tranh" nếu Philippines nối lại hoạt động khoan dầu trên biển Đông.
Việc tiếp tục quân sự hóa của Trung Quốc trên biển Đông cũng cho thấy nước này đang coi thường phản ứng của cộng đồng quốc tế.
Những hình ảnh vệ tinh mới nhất do Trung tâm Nghiên cứu chiến lược quốc tế (CSIS) của Mỹ ở Washington đưa ra hôm 19/6 cho thấy Trung Quốc xây thêm các cơ sở quân sự mới trên các đảo nhân tạo ở quần đảo Trường Sa mà Việt Nam cũng có tuyên bố chủ quyền.
Washington luôn cáo buộc Bắc Kinh quân sự hóa tuyến hải lộ trọng yếu trong khu vực, nơi có lượng hàng hóa trị giá 5.000 tỷ USD được giao thương hàng năm.
"Việt Nam phải ngưng khoan dầu ở lô 136 bởi vì các lực lượng của họ quá mỏng và không đủ khả năng để bảo vệ các hoạt động khoan thăm dò thêm lâu hơn trước số lượng quá đông của các tàu Trung Quốc."
Thượng nghị sỹ Mỹ Cory Gardner hôm 18/7 đã lên tiếng cáo buộc Trung Quốc gần đây có những hành động gây mất ổn định khu vực biển Đông và biển Hoa Đông, làm trái với luật lệ quốc tế và tạo ra hiểm họa xung đột trong tương lai.
Việt Nam phải làm gì?
Nếu Trung Quốc thực sự đe dọa dùng vũ lực để tấn công các thực thể của Việt Nam trên biển Đông để buộc Việt Nam ngưng thăm dò dầu khí thì đây là một sự leo thang chưa từng có và đáng báo động, theo ông Thayer, cũng là giáo sư của Đại học New South Wales.
Việt Nam phải ngưng khoan dầu ở lô 136 bởi vì các lực lượng của họ quá mỏng và không đủ khả năng để bảo vệ các hoạt động khoan thăm dò thêm lâu hơn trước số lượng quá đông của các tàu Trung Quốc, theo nhận xét của giáo sư Vuving.
Trung Quốc gửi gần 200 tàu tới khu vực bãi Tư Chính phía tây nam Trường Sa nơi Việt Nam khoan dầu. Lực lượng Việt Nam, với hơn 50 tàu, được cho là không có khả năng chống đỡ, theo nhận định của tiến sỹ Alexander Vuving.
Các nguồn tin từ Việt Nam mà vị giáo sư của Trung tâm nghiên cứu an ninh châu Á-Thái Bình Dương có được cho biết có gần 200 tàu của Trung Quốc được điều tới khu vực bãi Tư Chính trong khi Việt Nam chỉ có hơn 50 tàu ở khu vực khoan dầu này. Tuy nhiên, cũng theo nguồn tin của giáo sư Vuving, việc khoan thăm dò này cũng đã gần hoàn tất nhiệm vụ và họ đã phát hiện ra một mỏ khí có trữ lượng lớn.
Mặc dù một số chuyên gia trong nước cho rằng việc Việt Nam hủy bỏ khoan thăm dò vì bị Trung Quốc đe dọa là “hành động bất lực, hèn nhát” nhưng các chuyên gia quốc tế lại cho rằng đây là một sự rút lui đúng lúc.
“Việt Nam luôn dùng cả ngoại giao và hành động để đáp trả các hành động của Trung Quốc. Việt Nam không muốn hành động vội vàng trong một thế mà họ không có lợi.”
“Nếu Việt Nam tiếp tục khoan dầu với (đối tác) Repsol vào thời điểm này thì Trung Quốc sẽ đưa các tàu tới thách thức. Họ sẽ gửi tàu thăm dò và thậm chí tàu khoan tới khu vực mà Việt Nam đang khoan dầu. Những hàng động này sẽ làm mỏng lực lượng tuần duyên và tàu theo dõi các hoạt động đánh bắt cá của Việt Nam và lúc đó buộc Việt Nam phải dừng các hoạt động khoan dầu để tập trung vào việc ngăn cản các hoạt động thăm dò và khoan dầu của Trung Quốc,” theo tiến sỹ Vuving.
Giáo sư Carl Thayer cũng nhận định rằng nếu Việt Nam tiếp tục khoan dầu thì “không nghi ngờ gì Trung Quốc sẽ can thiệp” hoặc bằng việc cắt cáp tàu khoan dầu, hoặc gửi tàu đánh cá tới hoặc có các hành động quân sự chống lại một trong các thực thể của Việt Nam trong khu vực này.
“Việt Nam luôn dùng cả ngoại giao và hành động để đáp trả các hành động của Trung Quốc. Việt Nam không muốn hành động vội vàng trong một thế mà họ không có lợi,” theo giáo sư Thayer và ông cho rằng Việt Nam cần có thời gian để huy động những ý kiến từ quốc tế để đưa ra một chiến lược thích hợp.
Tiến sỹ Vuving cũng cho rằng hành động ngừng khoan dầu của Việt Nam là “một sự rút lui chiến lược chứ không phải là một sự đầu hàng” và Việt Nam “chắc chắn sẽ không từ bỏ các tuyên bố chủ quyền của mình trong khu vực nằm trong vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của họ.”
Để làm được việc này, bước tiếp theo, theo giáo sư Thayer, là “Việt Nam cần tìm kiếm sự ủng hộ của Nhật, Mỹ, Ấn Độ, Úc và châu Âu đồng thời gặp gỡ các đại diện của các công ty dầu khí nước ngoài đang hoạt động trong EEZ của Việt Nam để tham khảo các đánh giá của họ.”
Bản quyền hình ảnhGREG BAKER/GETTY IMAGESImage captionBản đồ Biển Đông với hình Đường Chín Đoạn do Trung Quốc nêu ra để đòi chủ quyền toàn bộ vùng này
Việc hãng Repsol ngưng hoạt động tại một dự án ở Biển Đông, nơi Việt Nam tuyên bố chủ quyền nhưng Trung Quốc cho là vùng tranh chấp, đang thu hút sự chú ý quốc tế.
BBC Tiếng Việt phỏng vấn phóng viên Bill Hayton, tác giả bài viết VN ngừng khoan dầu khí ở Biển Đông về một số vấn đề liên quan tới sự kiện này:
BBC Tiếng Việt: Theo nghiên cứu của ông thì vị trí chính xác của dự án Repsol nằm ở đâu, cách bao xa tính từ đảo chính là đảo Trường Sa?
Bill Hayton: Repsol hiện đang có một số dự án dầu khí khác nhau tại Việt Nam. Dự án vừa phải ngưng là nằm trong Lô 136-03, ở rìa đông nam của vùng Việt Nam tuyên bố là Đặc quyền Kinh tế. Các bạn xem bản đồ dưới đây để biết vị trí chính xác.
Bản quyền hình ảnhOTHER
Một nguồn tin nói với tôi rằng tại khu vực lô 136-03, người ta đã tìm được khí tự nhiên và một ít dầu, nhưng công tác khoan vẫn chưa đạt tổng độ sâu (Total Depth). Nguồn tin này cho biết chính phủ Việt Nam đã gây áp lực, muốn Talisman-Vietnam phải tìm lý do kỹ thuật nào đó để có cớ ngưng sớm việc khoan tìm dầu.
Tuy nhiên, phía Talisman nói với giới chức Việt Nam rằng giếng khoan hoàn toàn tốt, không có lý do kỹ thuật nào cản trở công việc hết. Cuối cùng, chính phủ đã ra lệnh cho nhà thầu này phải chấm dứt hoạt động chừng một tuần trước khi mũi khoan theo kế hoạch sẽ đạt tổng độ sâu.
Bản quyền hình ảnhOTHERImage captionBản đồ chi tiết các khu vực khai thác dầu khí ở vùng biển ngoài khơi đông nam Việt Nam
BBC Tiếng Việt: Nếu như nó nằm quanh khu vực Bãi Tư chính, thì liệu điều đó có đồng nghĩa với việc chúng ta đang chứng kiến tình trạng căng thẳng hồi 2014, khi mà có một số nguồn tin nói rằng các tàu thuyền Trung Quốc cũng đã tiếp cận các cụm khu vực nhà giàn do Việt Nam xây dựng ở cùng khu vực không?
BBC Tiếng Việt:Trong bài viết, khi dùng cụm từ "các căn cứ của Việt Nam tại quần đảo Trường Sa" trong câu "giới lãnh đạo Repsol được chính phủ tại Hà Nội thông báo vào tuần trước rằng Trung Quốc đã đe dọa sẽ tấn công các căn cứ của Việt Nam tại quần đảo Trường Sa nếu không dừng việc khoan thăm dò", ông muốn nói cụ thể tới các căn cứ nào?
Bill Hayton: Nguồn tin của tôi không nêu chi tiết.
BBC Tiếng Việt: Vị trí của lô khai thác khí đốt này nằm hoàn toàn trong vùng Đặc quyền Kinh tế của Việt Nam? Và theo Công ước Liên Hiệp quốc thì Việt Nam có quyền khai thác tài nguyên tại đó?
Bill Hayton: Nếu diễn giải theo Công ước về Luật Biển của Liên Hiệp quốc UNCLOS thì đúng vậy. Những logic mà phán quyết của Tòa trọng tài Thường trực đưa ra hồi năm ngoái cũng xác nhận điều này, tuy nói một cách chặt chẽ thì phán quyết này chỉ có giá trị ràng buộc đối với Trung Quốc và Philippines. Trung Quốc chưa bao giờ nêu rõ cơ sở để họ đưa ra các đòi hỏi đó. Một số người nói rằng Bắc Kinh đòi hỏi dựa trên các quyền lịch sử ở khu vực, một số người khác nói họ tuyên bố vùng Đặc quyền Kinh tế dựa vào quần đảo Trường Sa như một cụm khu vực. Cả hai lập luận này đều không phù hợp với UNCLOS và cả hai đều bị Tòa Trọng tài bác bỏ.
BBC Tiếng Việt: Một số chuyên gia đã nêu câu hỏi về khả năng Việt Nam phải bồi thường cho đối tác dầu khí Tây Ban Nha. Theo những gì ông biết thì liệu đây có phải là điều sẽ xảy ra đối với trường hợp Repsol không?
Bill Hayton: Khó để nói nếu ta không nắm được nội dung hợp đồng ký kết giữa hai bên. Tuy nhiên, Repsol đã chi một khoản tiền lớn cho Talisman và đã chi thêm nhiều triệu đô la vào việc thăm dò ở Lô 136-03. Có con số ước tính đưa ra rằng Repsol và các hãng hoạt động trước đó đã đầu tư khoảng 300 triệu đô la vào khu vực này.
Bản quyền hình ảnhOTHERImage captionLô 136-03 nằm ở vị trí mà cả Trung Quốc và Việt Nam cùng tuyên bố chủ quyền. Hình bên trái là bản đồ của Trung Quốc tại triển lãm ở Nam Kinh gồm các tên tiếng Trung cho gần như mọi đảo và bãi đá trong 'Đường Chín đoạn', còn bên phải là bản đồ của PetroVietnam đưa ra trong một cuộc họp báo năm 2012
BBC Tiếng Việt: Có ý kiến cho rằng lịch họp của Đại hội Đảng Trung Quốc có thể là một yếu tố khiến Hải quân Trung Quốc hạn chế các hoạt động tại Biển Đông nhằm tránh đối đầu với các nước như Việt Nam. Ông có nghĩ là cái nhìn này vẫn đúng ở thời điểm hiện tại?
Bill Hayton: Nếu là tuần trước thì tôi cũng nghĩ vậy. Vào thời điểm này thì tôi không còn chắc nữa.
Bill Hayton ngoài công việc tại BBC News còn là nhà nghiên cứu tại Viện Chatham House, một thinktank hàng đầu về chính trị quốc tế tại London. Ông đã xuất bản hai cuốn sách 'The South China Sea: the struggle for power in Asia' (2014) và 'Vietnam: rising dragon' (2010).
Mới đây, BBC đã đưa tin, Việt Nam phải ngưng khoan dầu khí ở biển Đông. Thông tin này đã thu hút sự quan tâm rất lớn của dư luận trong và ngoài nước. Vậy thông tin này có xác thực? Theo...
Sau khi giải được cái bài toán về Bổ đề gì đó mà đa số dân Việt Nam có khi không mấy ai biết là để dùng vào việc gì, Ngô Bảo Châu đạt giải Toán học Fields. Sau đó, với tinh thần ưu đãi người tài, Ngô Bảo Châu được Chính phủ mời về nước, được tôn vinh, được cấp một căn hộ trị giá 12 tỉ VNĐ ở tòa nhà Vincom, là Viện trưởng Viện Nghiên cứu Cao cấp về toán… Tuy nhiên, từ khi đạt giải thưởng danh giá trên, đến nay hầu như bản thân GS. Ngô Bảo Châu chưa có những thành tích gì thêm góp sức cho nền toán học nước nhà. Chỉ thấy, thời gian của một GS Toán dường như không dành cho nghiên cứu về Toán học mà lại dành cho việc chõ mồm để đá xéo chế độ – một chế độ đã cho bản thân Ngô Bảo Châu và gia đình những ưu đãi tốt nhất. Cái này, người ta thường gọi là Ngô Bảo Châu đang phản bội người nuôi dưỡng mình, dân tộc mình.
Ngày 19/5/2016 vừa qua, trong khi người dân cả nước nói chung và người dân Nghệ An nói riêng thành kính kỷ niệm 126 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh thì một nhân vật mang học hàm Giáo sư ở độ tuổi còn khá trẻ viết trên mạng xã hội facebook rằng: “Có quý mến ai thì mong họ thoát khỏi vòng luân hồi, đừng bắt họ sống mãi trong sự nghiệp của chúng ta”. Có lẽ do bị nhận nhiều “gạch đá” từ dư luận vì status thiển cận trên nên GS. Ngô Bảo Châu đã ẩn nó đi. Nhưng, cộng đồng mạng đã nhanh chóng chụp lại tút trên để làm bằng chứng cho 1 phát ngôn nông cạn của một nhân vật mang học hàm GS hẳn hoi như Ngô Bảo Châu.
Có lẽ, không cần giải thích thì những người tiếp cận “tút” trên của Ngô Bảo Châu đều hiểu là ở vị GS này đang muốn nói điều gì. Tôi chưa được tiếp xúc với Ngô Bảo Châu nên không biết Châu giỏi Toán như thế nào nhưng chỉ qua mấy câu chữ trên thì thấy ở một vị mang hàm GS nhưng phát ngôn rất hồ đồ. Nếu nói về Phật giáo, Ngô Bảo Châu đang dùng sai khái niệm. Theo Wikipedia thì “Luân hồi là một phạm trù trong Phật giáo, chỉ vòng sinh tử, những lần đầu thai nối tiếp nhau, trạng thái bị luân chuyển của một loài Hữu tình khi chưa đạt giải thoát, chứng ngộ Niết bàn”.
Theo quan niệm Phật giáo, thoát khỏi luân hồi hay không chẳng do thế lực nào quyết định ngoài sự tu thân tích đức của chính chúng sinh đó. Các đức Phật và Bồ Tát đều đã thoát khỏi luân hồi mà không phải là nhờ có chúng sinh cầu mong cho họ điều đó và điều đó cũng không phụ thuộc việc ai bắt họ phải sống tiếp như thế nào. Nhưng dù cả nghìn năm trôi qua, nhân loại vẫn tiếp tục xưng tụng họ, tu học theo con đường mà họ đã chỉ dẫn cho.
Chủ tịch Hồ Chí Minh là lãnh tụ kính yêu của dân tộc Việt Nam, nhân dân cả nước trải qua các thế hệ đều yêu quý, trân trọng, thành kính và noi theo Người. Bây giờ và mãi mãi sau này cũng sẽ là như vậy. Bởi Bác Hồ là tượng trưng cho những giá trị có tính trường tồn của dân tộc: Độc lập – Tự do – Hạnh phúc. Việc Người có thực sự ở cõi Niết bàn hay không, chắc chắn không liên quan gì đến “sự nghiệp”của đất nước hay của cá nhân. Nhưng những giá trị, chuẩn mực về đạo đức và tư tưởng của Người thì đã, đang và sẽ luôn là mục tiêu hướng tới của cả dân tộc trên mảnh đất cong cong hình chữ S nằm bên bờ biển Đông này.
Một quốc gia bước ra từ chiến tranh liên miên do bị các nước Thực dân, Đế quốc và trước đó là hơn ngàn năm Bắc thuộc, đầy rẫy những hậu quả từ hậu chiến tranh: mất mát, đau thương về người, kinh tế kiệt quệ, các phương tiện, vật chất bị phá hủy… Vì thế, dù đã trải qua hơn 40 năm sau chiến tranh, sự nghiệp xây dựng đất nước còn gặp nhiều khó khăn, không chỉ một bàn tay hay một nhóm bàn tay nào đó mà phải cần sự chung tay góp sức của cả dân tộc thì mới có thể vực dậy và phát triển đất nước. Đó cũng là một trong những lý do Chính phủ bỏ ra nhiều ưu đãi mà ít ai nhận được để mời GS. Ngô Bảo Châu – một vị Giáo sư về Toán học về nước để giúp sức cho đất nước.
Nếu ở GS này không hài lòng về chế độ thì tại sao xuất phát từ một công dân Việt Nam, mang học hàm Giáo sư, Ngô Bảo Châu không có những hành động văn minh hơn, thể hiện đẳng cấp Giáo sư của mình trong việc góp ý trên tinh thần xây dựng quê hương, đất nước ngày càng hoàn thiện hơn? Ngược lại, Ngô Bảo Châu đang hành xử như một kẻ vô lại, không có học thức với trò đánh lén sau lưng. Một mặt, Ngô Bảo Châu nhận vinh quang, nhận những ưu đãi cả về vật chất lẫn tinh thần mà chế độ Xã hội chủ nghĩa này tặng, dùng nó để gây ảnh hưởng trong xã hội. Mặt khác, GS. Ngô Bảo Châu “đá bát” khi thỉnh thoảng rỉa rói, móc ngoáy một số vấn đề với những ngôn từ hạ đẳng, không xứng tầm với một vị mang học hàm GS như Ngô Bảo Châu.
Khi đánh giá về lịch sử thì nên đặt trong bối cảnh lịch sử, rồi hẵng phán xét này nọ với tư cách là thế hệ sau này. Và cách phát ngôn của GS này cũng không khác gì phương pháp chụp mũ.
Fb Nam Truong Hai thẳng thắn bình luận: “chuyên môn thì thiếu tập trung, lo chuyện đâu đâu làm gì, buồn quá cho một trí thức thiếu hiểu biết”; còn fb Phạm Quang Hưng thì chua chát, thở dài bình luận: “Anh ấy nói gì là việc của anh ấy. Nhưng thực sự em không khoái giáo sư toán mà chả thấy post cái gì về toán học cả, một hồi thành “giáo sư biết tuốt” thì buồn”. Đó là 2 trong hàng trăm, hàng ngàn bình luận của dư luận chỉ trích GS. Ngô Bảo Châu với “status” thiếu văn minh và có tính bồng bột, phiến diện trên.
Mới đây nhất, ông “giáo sư biết tuốt” này lại đăng đàn mạng xã hội kêu gọi cư dân mạng ủng hộ lời kêu gọi Nhà nước thả một tội phạm đã bị Tòa án nhân dân kết án trong phiên tòa sơ thẩm, một tội phạm xâm hại an ninh quốc gia, Mẹ Nấm, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh. Dĩ nhiên chẳng ai coi trọng lời kêu gọi của ông này, tuy nhiên đã thấy rõ, Ngô Bảo Châu đã sắp thành một ngụy dân chủ rồi. Đáng tiếc lắm thay!
Từ khi đạt giải thưởng Fields cùng với việc bùng nổ mạng xã hội facebook, có lẽ rằng, GS. Ngô Bảo Châu đang bị ảo tưởng, ngộ nhận với những con số lượt “like” và “share” của những facer ảo. Những con số ảo này trên mạng xã hội và những lời lẽ nịnh nọt từ cộng đồng mạng đã biến Ngô Bảo Châu từ một nhà khoa học chân chính, nhà toán học với những phát ngôn ất ơ, bị dư luận lên án. Nếu không sớm tỉnh ngộ, Ngô Bảo Châu sẽ không thoát khỏi tình trạng thân bại danh liệt.
Được coi như “tư lệnh” của chiến trường Vị Xuyên - Hà Giang (1984 -1989), thiếu tướng Nguyễn Đức Huy (nguyên quyền Tư lệnh Quân khu 2, hiện là Trưởng ban liên lạc cựu chiến binh toàn quốc mặt trận Vị Xuyên) vẫn đau đáu về việc quy tập mộ, hài cốt của hàng ngàn đồng đội hy sinh ở chiến trường khốc liệt này.
* Ông làm “tư lệnh” của mặt trận Vị Xuyên trong hoàn cảnh nào?
- Trước đó tôi không phải là người của Quân khu 2. Năm 1967, tôi là cán bộ của Sư đoàn 304 nổi tiếng với trận đánh Khe Sanh (Quảng Trị). Đến năm 1972, tôi tham gia trực tiếp giải phóng Quảng Trị và được chỉ định làm Chủ tịch Ủy ban quân quản thị xã Quảng Trị. Sau đó tôi được điều qua Sư đoàn 325 tham gia giải phóng Huế, Đà Nẵng, Phan Rang, Phan Thiết…, cuối cùng là giải phóng Sài Gòn. Sau năm 1975, tôi làm Sư trưởng Sư đoàn 325 đóng ở Cam Lộ (Quảng Trị), rồi tham gia chiến trường Campuchia. Tháng 2.1979, xảy ra chiến tranh biên giới, tôi được lệnh ra Cao Bằng chiến đấu.
Năm 1981, tôi đi học và được điều về làm Sư trưởng Sư đoàn 354 thuộc Quân khu Thủ đô; năm 1983 được bổ nhiệm làm Phó tham mưu trưởng Quân khu Thủ đô.
Năm 1984, Trung Quốc đưa quân đánh mạnh ở Vị Xuyên (Hà Giang). Lúc bấy giờ, tình hình hết sức khó khăn nên Bộ Quốc phòng huy động tất cả đơn vị, cán bộ có kinh nghiệm chiến đấu tham gia mặt trận Vị Xuyên. Bấy giờ tướng Nguyễn Hữu An, một người từng làm làm Tư lệnh Quân đoàn 2, từng là thủ trưởng của tôi trước đó lên làm Phó tư lệnh kiêm Tham mưu trưởng Quân khu 2. Thủ trưởng An bảo tại sao đang chiến tranh mà để Huy ở Quân khu Thủ đô. Sau đó tôi được điều lên làm Tham mưu trưởng mặt trận Vị Xuyên - Hà Giang chỉ huy từ đầu đến cuối cho đến khi kết thúc chiến tranh.
* Cuộc chiến Vị Xuyên được coi là cuộc chiến khốc liệt nhất. Ông có thể nói rõ hơn về sự khốc liệt này?
- Đây là cuộc chiến có quy mô lớn nhất, chỉ sau chiến tranh giải phóng miền Nam. Trung Quốc huy động 8/10 đại quân khu với hơn 50 vạn quân; phía Việt Nam huy động 9 sư đoàn với số lượng quân có lúc lên tới 15 vạn quân. Đây là cuộc chiến ác liệt nhất khi Trung Quốc cày nát Vị Xuyên, có ngày bắn tới 3 vạn quả đạn pháo, tấn công vào tất cả các điểm cao của ta. Tổn thất của địch trong trận chiến này rất lớn nhưng có những trận trong một ngày quân ta hy sinh khoảng 1.000 chiến sĩ…
* Là Tham mưu trưởng, được coi như “tư lệnh” của mặt trận, đã khi nào ông gặp hiểm nguy, đứng giữa lằn ranh sự sống và cái chết trong cuộc chiến này chưa?
- Tôi tham gia kháng chiến từ năm 1948 và từng kinh qua các chiến trường ác liệt nhất. Chiến đấu ở Vị Xuyên, không bao giờ tôi thấy sợ. Lúc đó chỉ nghĩ làm thế nào giành được thắng lợi mà tổn thất ít nhất cho lính của mình. Có những trận mà địch và ta chỉ cách nhau chừng 20 - 30 m, giành giật nhau từng tấc đất, điểm đóng quân trong suốt nhiều ngày liền. Thắng lợi mà đồng đội hy sinh, tổn thất nhiều thì thắng lợi đó không trọn vẹn.
Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy (thứ hai từ trái sang) gặp lại những cán bộ, chiến sĩ từng tham gia mặt trận Vị Xuyên tại TP.HCMẢNH: TRUNG HIẾU
Hàng ngàn hài cốt đồng đội đang chờ tìm kiếm
* Như ông nói, "cuộc chiến tranh Vị Xuyên khốc liệt, kéo dài" nhưng trong một thời gian dài ít người biết tới. Là người trực tiếp tham gia chiến đấu, ông và đồng đội có thấy buồn?
- Năm 2016 chúng tôi mới thành lập được Ban liên lạc toàn quốc mặt trận Vị Xuyên. Trước đây sử sách các sư đoàn, đơn vị chiến đấu không viết về chiến tranh với Trung Quốc... Với những người đã trực tiếp tham gia chiến đấu ở cuộc chiến này thấy rất chạnh lòng. Chỉ đến khi xảy ra sự kiện giàn khoan HD 981 của Trung Quốc vào biển Việt Nam (năm 2014) thì cuộc chiến Vị Xuyên mới được nhắc đến nhiều. Cần phải nói về cuộc chiến cho con cháu biết. Những đơn vị trực tiếp tham gia chiến đấu cần được ghi chép vào sử sách. Tại sao chúng ta không ghi, trong khi năm nào Trung Quốc cũng kỷ niệm cuộc chiến tranh này... Chúng ta không kích động chiến tranh nhưng cần phải nói rõ để giáo dục con em về lòng yêu nước.
Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên-Hà GiangẢNH: HỮU NGHỊ
* Ngoài việc đề nghị phải nói lên sự thật về cuộc chiến Vị Xuyên, ông có điều gì trăn trở về đồng đội dù cuộc chiến đã lùi xa?
- Cuộc chiến tranh Vị Xuyên đã khiến hơn 5.000 chiến sĩ của ta hy sinh, đến nay hơn 3.000 người chưa tìm thấy hài cốt; trong nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên có hơn 1.700 mộ liệt sĩ nhưng tới 700 ngôi mộ liệt sĩ chưa xác định được tên tuổi. Tôi kiến nghị phải tổ chức đội rà phá bom mìn, quy tập mộ và hài cốt liệt sĩ trong cuộc chiến Vị Xuyên để đưa về nghĩa trang...
Mồ hôi và máu các anh thấm đẫm đất rừng Vị Xuyên. Thân thể các anh đã hòa trộn vào đất mẹ. Các anh đã vì Tổ quốc, vì nhân dân hy sinh tuổi trẻ của mình, để lại mẹ già và con thơ dại, để lại người vợ thương yêu thành góa phụ. Thế mà còn biết bao nhiêu hài cốt của đồng đội đã hy sinh đang phải nằm lại trong những hốc đá, khe núi ở Vị Xuyên. Chúng ta cần phải tìm kiếm để cho đồng đội, người thân của họ an lòng.
Hiện Vị Xuyên có Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên nhưng tôi nghĩ quy mô của nghĩa trang chưa xứng với sự hy sinh của biết bao chiến sĩ. Tôi được biết đã có chủ trương mở rộng, nâng cấp nghĩa trang nhưng đến nay mọi việc chưa thấy triển khai.
Sự kiện Liên Xô tan rã đã cung cấp cho ông Putin những bài học trong quá trình thực thi quyền lực…
Ngày 21/7 phát biểu tại Trung tâm đào tạo Sirius dàn cho các tài năng trẻ ở Sochi, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tiết lộ sự kiện có tác động lớn nhất tới cuộc đời ông chính là sự tan rã của nhà nước Liên Xô vào năm 1991, theo Reuters.
Còn nhớ vào ngày 18/3/2014, khi tuyên bố xác lập lại chủ quyền của nhà nước Nga đối với bán đảo Crimea, Tổng thống Putin đã miêu tả việc Liên Xô tan rã là bi kịch địa chính trị lớn nhất của nhân loại trong thế kỷ 20.
Theo giới phân tích, nhận định của Tổng thống Putin về tác động bởi sự mất đi của thực thể được xem là 1 trong 5 cường quốc vĩ đại nhất mọi thời đại – theo xếp hạng của Tạp chí The Nation Interest – đã thể hiện rõ sự nuối tiếc của nhà lãnh đạo Nga về sự tan rã của Liên Xô.
Tổng thống Putin đang làm tái sinh những giá trị tiến bộ của chế độ Xô viết Nay ông Putin cho biết đó là sự kiện ảnh hưởng lớn nhất đến cuộc đời ông càng làm sâu sắc thêm cảm nhận đó và qua đó càng cho thấy khát vọng của người đứng đầu điện Kremlin trong việc làm hồi sinh nhà nước Nga vĩ đại.
Liên Xô tan rã chỉ là bi kịch nên lịch sử sẽ tái sinh những giá trị tiến bộ của chế độ Xô viết
Khi nhận định một sự kiện chính trị tiêu cực là một bi kịch, nghĩa là nhà lãnh đạo tối cao của nước Nga đã xem kết quả tiêu cực của sự kiện ầy là do lỗi của tác giả sự kiện, chứ không xem những tác động ngoại lai yếu tố chính gây nên hiệu ứng tiêu cực của sự kiện.
Đối với sự tan rã của Liên Xô, việc nhìn nhận tình hình tại Liên Xô là biểu hiện một cuộc khủng hoảng trong lịch sử phát triển của một quốc gia – đỉnh điểm bi kịch của một quốc gia – đã được nhiều người khẳng định, trong đó có ông Brzezinski, nguyên Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ dưới chính quyền Tổng thống Carter.
Nhà chính trị Mỹ cho biết : “Theo tôi, cuộc khủng hoảng sâu sắc tại Liên Xô không phải là một cuộc khủng hoảng chuyển đổi mà là một cuộc khủng hoảng lịch sử. Đó là cuộc khủng hoảng trì trệ, mất tinh thần, phân rã và có nguy cơ nổ ra bạo lực”.
Khi Liên Xô tan rã chỉ là một bi kịch địa chính trị, chỉ là kết quả của một cuộc khủng hoảng trong lịch sử phát triển quốc gia thì ngay trong nguyên nhân tan rã đã có lý do cho nó tái sinh, ngay khi Liên Xô sụp đổ đã phôi thai sự hồi sinh của chế độ Xô viết.
Trong sự sụp đổ của Liên Xô đã phôi thai sự tái sinh những giá trị ưu việt của nó Bởi sau bất cứ cuộc khủng hoảng nào, dù là khủng hoảng kinh tế hay khủng hoảng chính trị, việc khắc phục hậu quả của nó luôn tạo ra lực hút hướng tâm với mọi nguồn lực xã hội.
Vì vậy, khi tiến hành khắc phục hậu quả của cuộc khủng hoảng dẫn đến sự tan rã của Liên bang Xô viết thì lịch sử cũng đồng thời làm xuất hiện điều kiện tái sinh những giá trị tiến bộ đã bị vùi lấp trong cuộc khủng hoảng đó.
Có thể nhận định rằng, nhà nước Xô viết sẽ hồi sinh không phải với tư cách một cường quốc mang tên Liên Xô ngày nào, mà nó nằm ở chỗ những giá trị mà chế độ Xô viết tạo ra làm phong phú nền văn minh nhân loại được khôi phục và được vận dụng để thúc đẩy tiến bộ xã hội.
The New York Times ngày 25/12/1991 đã cho biết, lúc 7 giờ 32 phút tối hôm đó, chứng kiến cảnh quốc kỳ Liên Xô trên Quảng trường Đỏ bị hạ xuống, một người đàn ông Nga đã nói với những người nước ngoài đang quan sát sự kiện rằng “đừng vội cười vào di sản của Lenin”.
Người đàn ông đó cho rằng nước Nga sẽ hồi sinh – Liên Xô sẽ tái sinh. Trong khoảnh khắc đặc biệt ấy, lời khẳng định đó bị xem như lời nói của một gã say rượu.
Sau khi Liên Xô biến mất hơn 1/4 thế kỷ, với những gì đang diễn ra tại nước Nga thời hậu xô viết, “lời của gã say rượu” năm nào dường như đang trở thành hiện thực và người đóng vai trò chính trong việc hiện thực hoá điều đó là Tổng thống Putin.
Khắc phục sai lầm là điều kiện tiên quyết để tái sinh những giá trị của nước Nga
Trong quá trình thực thi quyền lực, Tổng thống Putin đã khắc phục sai lầm của những nhà lãnh đạo Xô viết Theo giới phân tích, những sai lầm đưa đến sự tan rã của Liên Xô thể hiện trong hành động của chính quyền Xô viết liên quan tới cả bốn yếu tố cấu thành sức mạnh quốc gia là thể chế chính trị, chủ quyền quốc gia, cộng đồng dân tộc và văn hoá dân tộc.
Do vậy, khi được trao nắm giữ quyền lực, Tổng thống Putin đã tái sinh nước Nga bằng việc khắc phục cả bốn yếu tố này.
Về thể chế chính trị. Chính quyền Xô viết đã xây dựng một thể chế chính trị liên bang, thể hiện tính chất trung ương tập quyền nhưng lại không xây dựng được hệ thống luật pháp vững mạnh làm nền tảng trong điều hành đất nước và quản lý xã hội.
Điều đó khiến các thực thể trong liên bang không có một cơ chế kết nối thống nhất, mà trong quan h-..ệ luôn chứa đựng mâu thuẫn. Do vậy, khi ông Gorbachev thực hiện cải tổ chính trị thì ngay lập tức nhà nước liên bang rệu rã, các thực thể trong liên bang thể hiện ngay xu thế li tâm.
Chính Tổng thống Putin đã cho rằng nhà lãnh đạo Liên Xô đầu tiên là Vladimir I.Lenin đã đặt một “quả mìn nổ chậm” với việc tán thành quyền ly khai chính trị của các nước cộng hòa riêng rẽ trong một nhà nước liên bang.
Sau khi được trao quyền lực, Tổng thống Putin đã ngay lập tức giải quyết vấn đề ly khai tại nước Cộng hoà Chechnya. Và từ sau sự kiện đó, nhà nước liên bang Nga luôn được đảm bảo là một thực thể thống nhất – nền tảng quan trọng nhất để ổn định xã hội và phát triển đất nước.
Về chủ quyền quốc gia. Có thể thấy rằng, chính quyền Xô viết đã rất mâu thuẫn trong việc khẳng định và đảm bảo chủ quyền quốc gia. Quản lý một cơ chế nhà nước liên bang nhưng chính quyền Xô viết không đảm bảo chủ quyền cho những thực thể trong thể chế liên bang.
Đoàn kết xã hội luôn là kim chỉ nam cho hành động của Tổng thống Putin Điều đó thể hiện rõ nhất qua việc sáp nhập, rồi tái sáp nhập vùng lãnh thổ Karabakh qua lại giữa Armenia và Azerbaijan, khiến cho vấn đề độc lập tại Nagorno-Karabakh luôn là vấn đề nóng bỏng.
Năm 1919, Liên Xô quyết định sáp nhập Karabakh vào Armenia nhưng bị Azerbaijan phản đối nên năm 1921 Liên Xô lại quyết định sáp nhập Karabakh vào Azerbaijan, rồi năm 1923 thành lập tỉnh tự trị Nagorno-Karabakh thuộc Azerbaijan, trong khi 94% dân số là người Armenia.
Phải nhận định rằng, quyết định của Liên xô là một quyết định không hợp lý, và trong lịch sử chính trị thế giới chưa có một sự chia tách, sát nhập nào phức tạp như việc Liên Xô thực hiện tại vùng Nagorno-Karabakh, mà ở đó chủ quyền của các thực thể trong liên bang bị xem nhẹ.
Tổng thống Putin đã tránh sai lầm của những nhà lãnh đạo Xô viết khi thực hiện tái sáp nhập Crimea, trong đó chủ quyền của Crimea được đặt lên hàng đầu. Bởi mọi việc chỉ được tiến hành khi thực thể chính trị đại diện tại bán đảo này có văn bản để nghị sáp nhập Crimea vào Nga.
Về cộng đồng dân tộc. Trong suốt quá trình tồn tại, nhà nước Xô viết đã chưa tạo ra một cộng đồng dân tộc đoàn kết trong toàn liên bang.
Chỉ qua việc sáp nhập qua lại vùng lãnh thổ Karabakh gây mâu thuẫn giữa người Armenia với người Azerbaijan và cắt chuyển bán đảo Crimea từ Cộng hoà liên bang Nga sang Cộng hoà Ukraine, khiến cho người Nga và người Ukraine khó có thể hoà hợp, đã chứng tỏ điều đó.
Năm 1954, nhà lãnh đạo Liên Xô khi đó là Nikita Khrushchev đã ủng hộ quyết định cắt chuyển Crimea từ Nga sang Ucraina nhằm củng cố sự thống nhất cũng như tình hữu nghị giữa hai dân tộc. Song thực tế chứng minh đó chỉ là mong muốn của chính quyền Xô viết.
Vì vậy, dù có tới gần 70% dân số Crimea là người nói tiếng Nga, song Tổng thống Putin chỉ thực hiện tái sáp nhập bán đảo này, sau khi lực lượng chính trị đại diện tại Crimea tổ chức trưng cầu dân ý với hơn 95% người dân Crimea ủng hộ tái hoà nhập với nước Nga.
Trân trọng giá trị của lịch sử Xô viết là một trong những phương cách củng cố quyền lực tuyệt vời của Tổng thống Putin Về văn hoá dân tộc. Một đất nước liên bang luôn tồn tại hai nền văn hoá, văn hoá các dân tộc và văn hoá của cộng đồng dân tộc liên bang. Văn hoá các dân tộc là những giá trị lưu giữ trong lịch sử phát triển của các dân tộc, còn văn hoá cộng đồng dân tộc liên bang là kết quả của việc chuyển những giá trị của lịch sử nhà nước liên bang thành giá trị văn hoá chung.
Chính quyền Xô viết không làm được điều này. Bởi văn hoá là trường tồn, song khi Liên Xô tan rã thì những gíá trị của lịch sử chế độ Xô viết ngày một nhạt nhoà, ngay cả với những gía trị đáng tự hào. Nguyên nhân là do chính quyến Xô viết đã “chính trị hoá văn hoá”.
Ngày nay, Tổng thống Putin đã hồi sinh những giá trị của lịch sử Xô viết và chuyển thành những di sản văn hoá dân tộc để đảm bảo sẽ tồn tại vĩnh hằng. Ông Putin đã thực hiện “văn hoá hoá chính trị”, qua đó biến giá trị lịch sử trở thành một phần quan trọng trong cấu thành sức mạnh quốc gia.
Giới phân tích cho rằng, khi Tổng thống Putin xem sự tan rã của Liên Xô là sự kiện ảnh hưởng nhất với cuộc đời ông thì không chỉ đơn giản là cảm xúc của nhà lãnh đạo về một sự mất mát lớn lao.
Với Tổng thống Putin, sự kiện Liên Xô tan rã được xem đó là định hướng hành động cho ông, cung cấp cho ông những bài học kinh nghiệm trong quá trình thực thi quyền lực nhằm khôi phục những giá trị tiến bộ, ưu việt của chế độ Xô viết.
Sáng 26/7, trò chuyện với Đất Việt, chị Vũ Thanh Hoa (phường Văn Miếu, Đống Đa, Hà Nội) cho biết thông tin phản ánh về hành trình gian nan khi đi làm giấy khai tử cho bố tại UBND phường Văn Miếu trên trang facebook hoàn toàn đúng sự thật.
Theo chị Hoa, vụ việc xuất phát từ những bức xúc về cung cách làm việc của ông Nguyễn Lê Hiếu (cán bộ bộ phận một cửa) và bà Nguyễn Thị Thuý Hà, Phó Chủ tịch UBND phường Văn Miếu.
“Tôi đã cân nhắc rất kỹ trước khi viết chia sẻ lên mạng xã hội. Nhiều ý kiến người dân đồng tình và chia sẻ với những bất tiện mà gia đình gặp phải”, chị Hoa nói.
Chị Hoa vẫn chưa hết bức xúc về vụ việc
Theo chị Hoa, chiều tối 25/7, đại diện khu phố đã tới nhà gặp gỡ và đề nghị gia đình chị gỡ chia sẻ trên facebook tuy nhiên chị đã từ chối.
Đến khoảng 20h30 tối 25/7, bà Vũ Mai Khanh, Chủ tịch UBND phường Văn Miếu, bà Nguyễn Thị Thúy Hà, Phó Chủ tịch phường, cán bộ tên Hiếu và đại diện khu phố tiếp tục tới gia đình xin lỗi.
Buổi làm việc kéo dài hơn 1 tiếng tại nhà riêng của chị Hoa. Kết thúc buổi trò chuyện, đại diện phường có yêu cầu gia đình gỡ đoạn chia sẻ được đưa lên mạng xã hội vì lý do nhạy cảm.
“Phường khẳng định, cán bộ làm đúng theo quy trình. Tuy nhiên có thừa nhận chưa linh hoạt trong công tác chuyên môn.
Anh Hiếu cũng lên tiếng xin lỗi về cách ứng xử hôm trước. Chị Hà thanh minh không hề có ý xúc phạm gia đình tôi là vô văn hóa. Giờ sự việc đã xảy ra, tôi không muốn đôi co và thanh minh chuyện đúng sai.
Chúng tôi ghi nhận động thái trên của phường. Tuy nhiên mẹ tôi và mọi người đều không hài lòng về việc này. Họ nói lời xin lỗi nhưng không thật sự thật tâm”, chị Hoa bức xúc nói.
Chị Hoa chia sẻ, gia đình chị nhiều năm qua đều được công nhận là gia đình văn hóa và được bà con, hàng xóm đánh giá rất cao về cách ứng xử.
“Khi nghe Phó CT phường nói gia đình tôi là “Đồ vô văn hóa”, tôi rất bức xúc. Nhưng lúc đó do vội công việc nên chúng tôi bỏ qua. Khi quay lại, Chủ tịch phường đã nói lời xin lỗi nhưng người có lỗi thực sự là chị Hà thì lại vắng mặt.
Mục đích tôi đưa bài lên không phải để kiện cáo hay đòi công bằng. Tôi muốn các cán bộ rút ra bài học kinh nghiệm. Làm việc thì phải đặt cái tâm lên trên”, chị Hoa khẳng định.
Trưa ngày 26/7, tại trụ sở UBND phường Văn Miếu, ông Phạm Thanh Cao, Phó GĐ Sở tư pháp Hà Nội, Phó trưởng đoàn kiểm tra công vụ TP Hà Nội đã có buổi làm việc với báo chí.
Ông Cao khẳng định đã nắm được thông tin vụ việc xảy ra tại UBND phường Văn Miếu qua báo chí.
Ông Phạm Thanh Cao trao đổi với báo chí
“Chúng tôi đã yêu cầu UBND phường có báo cáo bằng văn bản về toàn bộ quá trình tiếp nhận hồ sơ, giải quyết thủ tục đăng ký khai tử đối với trường hợp của chị Vũ Thanh Hoa. Sự việc tuy nhỏ nhưng ảnh hưởng gây bão dư luận”, ông Cao khẳng định.
Đánh giá sơ bộ vụ việc, ông Cao cho biết quá trình thực hiện, giải quyết kiến nghị của người dân làm theo đúng quy trình của thành phố. Tuy nhiên đối với những việc nhạy cảm, liên quan đến tâm linh thì thái độ trên là đáng trách.
“Việc này rất đáng trách vì đã gây nên cơn bão dư luận, để người dân phải viết lên facebook. Đối với bà Hà, với cán bộ công chức thì phát ngôn theo nhận định ban đầu là chưa đúng mực với công dân.
Trong bất kể trường hợp nào, kể cả người dân có mắng, có bức xúc thì cán bộ phải giữ thái độ bình tĩnh. Mặc dù người đứng đầu cao nhất của phường là bà Khanh đã gặp gỡ xin lỗi ngay thế nhưng sự việc xảy ra rất đáng tiếc. Chúng tôi đề nghị xử lý bước đầu tiên đối với ông Hiếu.
Tiếp theo đề nghị bà Hà làm giải trình và trên cơ sở sai phạm, lỗi như thế nào thì sẽ xử lý. Thành phố và quận sẽ rất nghiêm túc trong việc xử lý cán bộ”, ông Cao nhấn mạnh.
Cả đêm mất ngủ
Chia sẻ với Đất Việt, bà Nguyễn Thị Thúy Hà cho biết bản thân mệt mỏi và cảm thấy áp lực sau khi sự việc bị đưa lên mạng xã hội.
“Thực tế cũng không có gì cả. Cán bộ bộ phận một cửa đã rút kinh nghiệm rồi. Kể cả tôi đi họp thì cũng phải gọi điện về để ký hồ sơ, tránh để dân có việc bức xúc. Hôm 19/7 tôi có họp 2 buổi. Lúc 15h khi tôi đi họp về đã ký ngay hồ sơ trả cho dân.
Từ trước đến nay chưa bao giờ xảy ra những phản ánh này. Thậm chí có trường hợp tôi phải ký sớm”, bà Hà phân trần.
Bộ phận một cửa UBND phường Văn Miếu
Bà Hà cũng khẳng định bản thân không hề xúc phạm chị Hoa mà chỉ yêu cầu chị này ra ngoài vì gây ồn ào, mất trật tự tại bộ phận một cửa.
"Lúc đó có rất nhiều người dân đang làm việc ở đó. Nếu có vấn đề gì tôi sẵn sàng mời vào phòng để trao đổi. Không thể đứng ở bộ phận một cửa để chửi cán bộ công chức phường. Vì việc này mà cả đêm qua tôi không ngủ được", bà Hà nói.
Bà Hà cũng phủ nhận thông tin phản ánh người dân phải đưa lót tay thì cán bộ, công chức phường mới giải quyết công việc.
"Những thủ tục khai tử, khai sinh là quyền và nghĩa vụ phải phục vụ. Việc này phường hoàn toàn tạo điều kiện, không phải có lót tay gì cả. Trong dân nhiều khi có dư luận cứ ra phường là phải có tiền nên đôi khi ảnh hưởng tới phường. Sau vụ việc này, phường sẽ nắm bắt lại tại sao lại có dư luận như thế", bà Hà nhấn mạnh.
Nguyễn Hoàn
Hà Nội: Tạm đình chỉ Phó Chủ tịch UBND phường Văn Miếu
Để phục vụ hoạt động kiểm tra, xác minh vụ việc công dân, báo chí phản ánh liên quan đến việc giải quyết thủ tục hành chính tại phường này chiều 26/7, Chủ tịch UBND quận Đống Đa - Nguyễn Song Hào đã ký quyết định tạm đình chỉ công tác bà Nguyễn Thị Thúy Hà kể từ ngày 27/7.
Bộ phận một cửa của phường Văn Miếu - nơi xảy ra vụ việc
Chiều 26/7, bà Hoàng Thị Phương Ngọc - Trưởng phòng Nội vụ quận Đống Đa có văn bản đề nghị Chủ tịch UBND phường Văn Miếu có trách nhiệm kiểm tra, xem xét thái độ tiếp dân của ông Nguyễn Lê Hiếu – cán bộ phường Văn Miếu – người tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả hồ sơ của bà Vũ Thanh Hoa.
Công văn do Trưởng phòng Nội vụ quận Đống Đa nêu rõ nội dung đề nghị UBND phường Văn Miếu chấm dứt hợp đồng hỗ trợ công tác chuyên môn đối với ông Nguyễn Lê Hiếu nếu có sai phạm trong quá trình tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả hồ sơ của bà Vũ Thanh Hoa.
Trong ngày, đoàn kiểm tra công vụ Thành phố Hà Nội cũng xuống UBND phường Văn Miếu làm rõ vụ việc.
Trao đổi với báo chí, ông Phạm Thanh Cao, Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội, Phó Đoàn thanh tra công vụ (TP Hà Nội) cho biết, đoàn thanh tra đã yêu cầu UBND phường báo cáo bằng văn bản về toàn bộ quá trình tiếp nhận hồ sơ, giải quyết thủ tục đăng ký khai tử đối với trường hợp bà Vũ Thanh Hoa.
Cụ thể, bao gồm các nội dung như thời gian tiếp nhận, cán bộ, quy trình tiếp nhận hồ sơ; quá trình chuyển giao hồ sơ và kết quả giải quyết đối với công dân, việc gặp gỡ trao đổi với công dân và gia đình công dân có liên quan đến sự việc trên.
Bà Nguyễn Thị Thuý Hà - Phó Chủ tịch UBND phường Văn Miếu vừa bị tạm đình chỉ công tác.
Qua vụ việc, cán bộ đoàn thanh tra cho biết, những cán bộ liên quan của phường Văn Miếu thực hiện đúng quy định. Tuy nhiên, với việc cấp giấy chứng tử cho người dân thì cán bộ phường xử lý chưa khéo dẫn đến bức xúc không đáng có.
Theo ông Cao trong mọi trường hợp, dù người dân có thế nào, cán bộ phường phải giữ thái độ hòa nhã. Theo đánh giá của Đoàn kiểm tra, sự việc tuy nhỏ, nhưng ảnh hưởng lớn đến dư luận.
Quang Phong
Nỗi ám ảnh mang tên thủ tục hành chính
Thứ tư , 16:00 | 26/07/2017 GMT+7
(VTC News) - Dẫm đạp lên truyền thống 'nghĩa tử là nghĩa tận', đòi ăn tiền của cả người đã chết, hạng người hành xử theo lối ấy chẳng khác nào loài cầm thú, kền kền.
Vụ việc xảy ra ở phường Văn Miếu (quận Đống Đa) tưởng đơn giản nhưng lại gây chấn động dư luận, khiến cộng đồng mạng căm phẫn, Chủ tịch UBND TP.Hà Nội cũng phải ra tay chỉ đạo xem xét, xử lý.
Đơn giản là vì, gia đình chị Vũ Thị Hoa (trú tại phường Văn Miếu) có bố đẻ mất và cử chị Hoa ra UBND phường để làm giấy chứng tử. Theo quy định, nói nôm na dễ hiểu là, chỉ khi được UBND cấp phường/xã cấp giấy chứng tử thì gia đình có người chết mới được đưa đi an táng.
Những thông tin được chị Hoa chia sẻ trên facebook cá nhân.
Thế mà nó lại không đơn giản với gia đình chị Hoa. Trên facebook cá nhân, chị Hoa bày tỏ thái độ bức xúc trước cách làm việc của cán bộ phường Văn Miếu. Chị cho rằng chỉ vì “cán bộ phường lười”, hay đòi được “lót tay” mà “bắt người chết nằm chờ giấy khai tử”, tang lễ của bố chị phải lùi lại 1 ngày.
Câu chuyện của chị Hoa nhanh chóng lan trên mạng xã hội, nhiều cơ quan báo chí cũng đã vào cuộc, khiến dư luận căm phẫn.
Trên facebook cá nhân, một nhà báo kể lại câu chuyện xảy ra với gia đình mình cũng tương tự như vậy. Facebooker này viết rằng:
“Lót tay” để có giấy chứng tử, tôi đã gặp cảnh này ở Hải Phòng cách đây 5 năm
Năm 2012, anh vợ tôi quê ở Hải Phòng (quận Hồng Bàng) mất vì một tai nạn. Giai đình vợ quá bàng hoàng vì anh còn trẻ, chưa vợ con, lại mất trong hoàn cảnh quá thương tâm. Nhà neo người, tôi và vợ phải lo làm lễ, đáp lễ người đến viếng. Đúng lúc khách đến viếng đông, chuẩn bị để đưa đi chôn cất thì bà cô kéo tôi ra giọng hốt hoảng: “Cháu phải ra tay thôi, phường nó không cấp giấy chứng tử?”. “Vì sao không cấp, anh ấy chết thật rồi mà?”- Tôi hỏi lại bà cô. Bà cô thật thà: “Nó hạnh họe là vì sao lại chết, phải nói rõ mới cấp. Cháu làm cái phong bì cho nhanh”.
Video: Lãnh đạo phường Văn Miếu thông tin về việc đi khai tử bị gây khó dễ
Tôi không thể chịu nổi, nhờ người đi xe máy chở đến trụ sở phường. Vào đúng phòng mà trước đó bà cô đã thất bại việc xin giấy chứng tử về để chôn cất anh vợ. Có khoảng dăm người ngồi vắt vẻo, mặt mũi lạnh như băng. Tôi hỏi câu nào họ đáp câu đó.
Vẫn cái giọng: “Phải xem vì sao chết, liên quan đến vụ án thì sao?”. Muốn chửi thề luôn, nhưng tôi kiềm chế vì mình không phải người ở đây, to tiếng có khi hỏng cả việc nhà vợ. Tôi nói: “Trụ sở cách nhà dân có đoạn, sao các anh không lên mà kiểm tra xem người ta chết vì cái gì”. Chẳng đáp gì. Im như thóc, chắc chờ phong bì?
Hết cách đành phải nhấc điện thoại gọi cho nhà báo L.K ở Hải Phòng nhờ can thiệp. Anh L.K can thiệp thì nhà vợ mới có giấy chứng tử, anh vợ mới được chôn cất đúng giờ thầy phán.
Tôi kinh tởm đến ám ảnh kiểu làm này của phường, sau đó kể cho vài người để giải tỏa. Định viết mấy lần, nhưng nhà vợ còn ở đó, sợ trả thù. Nay nghe lại chuyện tương tự xảy ra ở Văn Miếu, ở Thủ đô, máu lại sôi lên.
Có một nỗi sợ, có một nỗi ám ảnh mang tên thủ tục hành chính. Vô cảm đến thế là cùng, lạnh lẽo với số phận con người đến thế là cùng!”…
Hai câu chuyện xảy ra ở hai thành phố lớn, nơi mà “dân trí” được xem là khá cao, “quan trí” cũng thuộc top đầu. Thế mà, những cán bộ này ngang nhiên giở trò vòi vĩnh. Việc của anh là phải phục vụ người dân, phải cấp giấy khai tử cho họ, để họ còn lo liệu mai táng, sớm được mồ yên mả đẹp, theo quan niệm của người Á Đông ta.
Với người Việt, nghĩa tử là nghĩa tận. Dù có thù nhau đi chăng nữa thì người ta vẫn đến tiễn biệt lần cuối nếu chẳng may một người mất đi. Truyền thống ấy không phải chỉ người Việt mà là nghĩa cử của loài người nói chung.
Vậy mà, kẻ được coi là cán bộ kia lại có thái độ dửng dưng, lạnh lùng đến tàn ác, chỉ vì chiếc phong bì – Cái lạnh lùng của kẻ tàn nhẫn, máu lạnh.
Trong hàng nghìn bình luận về vụ việc này, thấy hài hước và chua xót trước ý kiến của một bạn đọc rằng: “Xã hội là chỗ con người ở trọ, trần gian là cõi tạm, về bên kia mới là cõi vĩnh hằng. Vào chỗ ngon thế, phải phong bì chứ... Chắc mấy ông kia nghĩ thế...”.
Cá nhân tôi thì nghĩ rằng, ai trên đời sinh ra cùng cần phải mưu sinh, phải kiếm miếng cơm manh áo, nuôi bản thân, gia đình. Nhưng kiếm ăn bằng cách nào để chính đáng và không xấu hổ với những người xung quanh. Các cụ xưa cũng luôn dạy con cháu rằng, “miếng ăn là miếng nhục”, để nhắc nhở con cháu “ăn trông nồi, ngồi trồng hướng”, miếng ăn phải đàng hoàng, sạch sẽ theo cả nghĩa đen và nghĩa bóng.
Vì thế, rõ ràng, cái cách kiếm ăn theo kiểu đòi ăn của cả người chết, hay ăn chết xác chết người khác như những trường hợp trên thì chỉ có thể là loài muông thú.