Quy hoạch khai thác bô xít và alumin trình Bộ Chính trị; Tập đoàn TKV kinh doanh thua lỗ, nợ vượt 100 ngàn tỷ: Sao chỉ rút kinh nghiệm?

03/04/2017  15:00 GMT+7

 Văn phòng Chính phủ vừa Thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng về các dự án khai thác bô xít, sản xuất alumin Nhân Cơ (Đắk Nông) và Tân Rai (Lâm Đồng) và nhà máy điện phân nhôm Đắk Nông.

Bauxite lần đầu tiên có lãi lớn

Bô xít kiên trì xin giảm thuế 90%

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng giao Bộ Công Thương phối hợp với các cơ quan liên quan chỉ đạo Tập đoàn than khoáng sản Việt Nam (TKV) tổ chức đánh giá, tổng kết việc thực hiện 2 dự án khai thác bô xít, sản xuất alumin. Việc đánh giá phải đặt trong tổng thể phát triển ngành khai khoáng, ngành công nghiệp nhôm của Việt Nam, phân tích thật kỹ mọi yếu tố kinh tế, xã hội, an sinh, quốc phòng, an ninh.

Trên cơ sở đánh giá hiệu quả của 2 dự án, phối hợp với các bộ, địa phương nghiên cứu xây dựng đề án Quy hoạch tổng thể khai thác, chế biến quặng bô xít và xây dựng ngành công nghiệp alumin - nhôm ở khu vực, báo cáo Chính phủ xem xét, trình Bộ Chính trị. 

Khai thác bô xít ở Lâm Đồng.

Đánh giá chung, Phó Thủ tướng cho rằng dự án khai thác bô xít, sản xuất alumin Nhân Cơ và Tân Rai là 2 dự án thí điểm, có ý nghĩa quan trọng nhằm xây dựng ngành công nghiệp nhôm, một ngành có ý nghĩa quan trọng trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước,...

Cùng với việc đầu tư dự án nhà máy điện phân nhôm Đắk Nông sẽ hình thành tổ hợp khai thác - sản xuất alumin - luyện nhôm và sản phẩm sau nhôm, là mô hình đồng bộ cho ngành công nghiệp nhôm ở nước ta.

“Đối với dự án điện phân nhôm Đắk Nông, đề nghị chủ đầu tư tiếp tục đẩy nhanh tiến độ, sớm đưa dự án vào vận hành sản xuất; đồng thời chú trọng công tác an toàn lao động, quản lý lao động và các vấn đề an ninh trên địa bàn, không để xảy ra tình hình phức tạp”, Phó Thủ tướng yêu cầu.

Dự án Tân Rai đã hoàn thành công tác đầu tư xây dựng và đi vào sản xuất kinh doanh ổn định, chất lượng quặng tinh và alumin đạt và vượt theo thiết kế và hiện đang tiêu thụ tốt trên thị trường thế giới và trong nước.

Dự án Nhân cơ có cùng công suất và công nghệ tương tự như Dự án Tân Rai, đã cơ bản hoàn thành công tác đầu tư xây dựng. Hiện nay dự án đã hoàn thành công tác chạy thử có tải, đạt công suất thiết kế và cơ bản đáp ứng các chỉ tiêu cam kết theo Hợp đồng EPC.

Để 2 nhà máy alumin Nhân Cơ và Nhà máy alumin Tân Rai hoạt động hiệu quả, bảo đảm chất lượng, an toàn, đóng góp quan trọng đối với ngành công nghiệp khai thác, chế biến quặng bô xít Việt Nam, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành địa phương và TKV tiếp tục rà soát lại dự án, kể cả dự án đang hoạt động hay đang chạy thử để tối ưu hóa, đặc biệt là phát hiện và khắc phục những khâu bất hợp lý có nguy cơ mất an toàn, làm tăng giá thành, giảm sức cạnh tranh của sản phẩm.

Ngoài ra, cần khắc phục thất thoát trong khai thác, tuyển luyện nhằm bảo vệ tiết kiệm tài nguyên khoáng sản; chống thất thoát trong đầu tư xây dựng, quản lý vận hành, khai thác, chi phí nguyên nhiên vật liệu. Đặc biệt phải chú trọng công tác bảo vệ môi trường, kiểm soát chặt chẽ chất thải, lắp đặt bổ sung hệ thống quan trắc, hoàn nguyên các khu vực đã khai thác.

“Tuyệt đối không để xảy ra sự cố môi trường”, Phó Thủ tướng chỉ đạo.

Mới đây, Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) cũng đã bị thanh tra nhiều nội dung về hoạt động kinh doanh, đầu tư. Trong đó, các kết quả thanh tra tại Tổ hợp Dự án Bauxite - Nhôm Lâm Đồng (Dự án Tân Rai) và Nhà máy Sản xuất Alumin Nhân Cơ (Dự án Nhân Cơ) cho thấy trong thời gian đầu, các dự án này hoạt động chưa hiệu quả, vốn đầu tư tăng quá cao so với dự kiến.

Cụ thể, qua 4 lần điều chỉnh, tổng mức đầu tư cho dự án Tân Rai đã tăng gấp đôi, từ gần 8.000 tỷ đồng lên đến 15.414 tỷ đồng. Thời gian thực hiện dự án bị chậm 4 năm so với quyết định phê duyệt lần đầu.

Đáng chú ý, dự án này sau 3 năm đi vào hoạt động, tính từ tháng 10/2013 đến hết tháng 9/2016, đã lỗ 3.696 tỷ đồng.

Tính đến cuối năm 2016 và đầu năm 2017, dây chuyền sản xuất của dự án đã vận hành ổn định, đạt xấp xỉ công suất thiết kế, giá thành sản xuất đã giảm, giá alumin, nhôm trên thế giới đã hồi phục. “Dự kiến năm 2017, dự án sẽ hết lỗ đúng như tính toán (với thời gian lỗ kế hoạch là 4 năm)” - đoàn thanh tra đánh giá.

Còn tại Dự án Nhân Cơ, theo quyết định đầu tư ban đầu (năm 2007), vốn đầu tư cho dự án này chỉ 3.285 tỉ đồng. Đến năm 2014, tổng vốn đầu tư đã tăng lên đến 16.821 tỉ đồng. Nguyên nhân chính được chỉ ra là do thay đổi công suất của nhà máy từ 300.000 tấn/năm lên 650.000 tấn/năm; dừng thi công 2 năm để đánh giá lại hiệu quả; do thay đổi tỉ giá cùng một số thay đổi về chính sách... Cũng theo đoàn thanh tra, tính đến thời điểm cuối tháng 11/2016, Dự án Nhân Cơ đã cơ bản hoàn thành, chạy thử có tải và ra sản phẩm hydrat, alumin.

L.Bằng

Tập đoàn TKV kinh doanh thua lỗ, nợ vượt 100 ngàn tỷ: Sao chỉ rút kinh nghiệm?

Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) vừa có báo cáo gửi Bộ Tài chính về việc thực hiện kiến nghị của Thanh tra Bộ Tài chính và khẳng định sẽ rút kinh nghiệm trong hàng loạt các sai phạm được vạch ra trước đó.

Tại báo cáo phản hồi kết luận thanh tra Bộ Tài chính, TKV cho biết đã thực hiện và chỉ đạo các đơn vị thành viên thực hiện rà soát lại toàn bộ các khoản đầu tư tài chính dài hạn, tái cơ cấu các khoản đầu tư trên nguyên tắc đảm bảo an toàn vốn và hiệu quả và mở tài khoản riêng tại ngân hàng để theo dõi, hạch toán các quỹ tập trung.

Với khoản nợ hàng trăm nghìn tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế chưa phân phối âm tới 478 tỷ đồng, TKV chỉ phản hồi “rút kinh nghiệm”

Đặc biệt, TKV khẳng định “rút kinh nghiệm” trong loạt các dự án. Theo đó, TKV cho biết, sẽ thực hiện rút kinh nghiệm trong quá trình lập, thẩm định phê duyệt dự toán công trình chưa đúng dự toán (Công ty Than Quang Hanh, Công ty Than Khe Chàm, Công ty Than Mạo Khê).

Đồng thời, rút kinh nghiệm trong quá trình nghiệm thu quyết toán không đúng giá trị công trình (Công ty Than Quang Hanh, Than Khe Chàm, Tổng công ty Khoáng sản); Rút kinh nghiệm trong quá trình trích khấu hao tài sản cố định chưa đúng quy định do xác định thời gian trích khấu hao không đúng (Tổng công ty Khoáng sản, Công ty Cổ phần Địa chất Việt Bắc); Rút kinh nghiệm trong công tác đối chiếu công nợ, nợ quá hạn.

TKV cũng khẳng định sẽ rút kinh nghiệm trong công tác hạch toán kế toán, rà soát và tính toán các khoản doanh thu, chi phí, lợi nhuận, các khoản thuế phải nộp (Tập đoàn, Công ty Kho vận và cảng Cẩm Phả, Công ty Kho vận Đá Bạc, Tổng công ty Công nghiệp Hoá chất mỏ, Tổng công ty Khoáng sản, Tổng công ty Công nghiệp mỏ Việt Bắc, Công ty Cổ phần Địa chất mỏ, Công ty Cổ phần Địa chất Việt Bắc).

Ngoài ra, rút kinh nghiệm trong quá trình lập, thẩm định, phê duyệt dự toán công trình chưa đúng dự toán và đảm bảo thực hiện theo quy định của pháp luật hiện hành đối một số dự án như gói thầu số 6 san gạt mặt bằng của dự án đầu tư khai thác xuống sâu dưới 50m, gói thầu số 5 Dự án than Lép Mỹ, gói thầu số 120 dự án san nền mặt bằng kho than của mỏ Khe Chàm, dự án khai thác hầm lò của Than Mạo Khê.

Trước đó, báo cáo của thanh tra Bộ Tài chính công bố cho thấy, tình hình tài chính của TKV năm 2015 khá trầm trọng khi mà lợi nhuận sau thuế chưa phân phối âm 478 tỷ đồng. Tổng nợ phải trả lên tới 100.343 tỷ đồng. Trong đó, nợ ngắn hạn là 37.609 tỷ đồng, nợ dài hạn lên tới 62.734 tỷ đồng.

Chính vì thế, ngay sau đó, Phó thủ tướng Vương Đình Huệ cũng có chỉ đạo TKV tiếp thu, xây dựng báo cáo tổng thể, đầy đủ và hoàn chỉnh về tình hình sản xuất kinh doanh, tài chính, đầu tư, dòng tiền, cơ chế quản lý tập đoàn và các công ty con, quản trị; sắp xếp, đổi mới doanh nghiệp đến thời điểm 31/12/2016; đánh giá kết quả, tồn tại, nguyên nhân, thực trạng tình hình của TKV và những giải pháp cơ bản nhất về quan điểm, định hướng tái cơ cấu; kiến nghị, đề xuất.

Với khoản nợ hàng trăm nghìn tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế chưa phân phối âm tới 478 tỷ đồng, thế nhưng trong báo cáo phản hồi của TKV gửi Bộ tài chính vẫn chưa làm rõ trách nhiệm lãnh đạo của Ban lãnh đạo cũng như các công ty con để thua lỗ mà chỉ là điệp khúc “rút kinh nghiệm”.

Hoàng Hà

 (Đời sống & Pháp luật)

16:05:46 09/04/2015

Thủ tướng hết sức lo lắng vì tăng trưởng thấp

03/04/2017 15:09 GMT+7

• 
• 
• 
• 

TTO - Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ diễn ra hôm nay 3-4, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói rằng tăng trưởng GDP quý I/2017 đạt 5,1% là mức thấp và ông hết sức lo lắng.

Người đứng đầu Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc lo lắng trước tình trạng tăng trưởng kinh tế thấp - Ảnh: L.K

“Làm sao để nước ngoài không thôn tính các ngành quan trọng?”

“Tại phiên họp này, tôi cũng nêu một điều hết sức lo lắng là tăng trưởng GDP quý I chỉ mới đạt 5,1% là thấp” - Thủ tướng nói khi phát biểu khai mạc phiên họp Chính phủ.

Một trong những đặc điểm trong tăng trưởng những tháng đầu năm 2017 so với năm trước, theo Thủ tướng là “trong khi nông nghiệp, dịch vụ tăng khá thì khu vực công nghiệp, xây dựng tăng thấp”.

Năm 2016, ngành nông nghiệp đã tăng trưởng âm trong nửa năm đầu do tác động của thiên tai và sự cố môi trường do Formosa gây ra.

Nguyên nhân chính khiến tăng trưởng quý I ở mức thấp là do khai thác dầu, công nghiệp chế tạo chưa đạt kế hoạch đề ra. Xuất khẩu nếu loại trừ yếu tố giá chỉ tăng 6,7%. Giải ngân vốn đầu tư công chậm, quý I chỉ đạt 12,4% dự toán (cùng kỳ 2016 là 16%).

Cổ phần hóa doanh nghiệp chậm, chưa có doanh nghiệp lớn bán vốn, thoái vốn, cổ phần hóa chưa đạt yêu cầu, kế hoạch đề ra. Bên cạnh đó, tai nạn giao thông, cháy nổ, phá rừng và một số mặt nổi cộm của xã hội cần quan tâm chỉ đạo quyết liệt.

Đề cập tình hình thế giới với một số chuyển biến tốt như một số nước có tăng trưởng nhưng Thủ tướng cũng cho rằng còn tiềm ẩn khó định, ảnh hưởng lớn đến nước ta và nêu ví dụ như chính sách bảo hộ mậu dịch của Mỹ từ khi ông Donald Trump làm Tổng thống, có thể tác động đến xuất khẩu của nước ta.

Dòng vốn đầu tư nước ngoài cả trực tiếp và gián tiếp cũng có thể bị tác động. Sức ép tăng lạm phát, tỷ giá gia tăng.

Thủ tướng nói: “Trong bối cảnh đó, chúng ta đặt vấn đề phải tăng trưởng và kiềm chế lạm phát thì mới bảo đảm các cân đối vĩ mô như ngân sách nhà nước, nợ công, đầu tư, xuất nhập khẩu, giải quyết việc làm, thu nhập, đời sống của người dân”.

Thủ tướng lưu ý phải theo dõi tình hình để phản ứng chính sách chặt chẽ, linh hoạt, chủ động hơn. “Đặc biệt là làm sao đẩy mạnh đầu tư xã hội. Có thể tăng vốn đầu tư xã hội thêm 3% lên 35% GDP được không? Làm sao để nước ngoài không thôn tính các ngành quan trọng của Việt Nam. Làm sao phân bổ nguồn lực theo tín hiệu thị trường đạt kết quả tốt nhất. Làm sao công nghiệp khai thác được đẩy mạnh, cơ chế nào?” - ông nói.

10 điểm nổi bật

Bên cạnh những lo lắng, người đứng đầu Chính phủ cũng đề cập đến 10 điểm nổi bật, điểm sáng của nền kinh tế.

Đó là kinh tế vĩ mô ổn định, CPI 3 tháng tăng 0,9% (cùng kỳ tăng 0,99%). Tăng trưởng tín dụng cao (đạt 2,81% trong khi cùng kỳ năm 2016 đạt 1,54%).

Xuất khẩu tăng mạnh, ước đạt trên 43,7 tỉ USD, tăng 12,8%. Các khu vực nông nghiệp và dịch vụ có mức tăng trưởng cao hơn cùng kỳ. Khách quốc tế tiếp tục tăng nhanh, đạt trên 3,2 triệu lượt, tăng 29%.

Vốn FDI tăng mạnh, đăng ký đạt 7,71 tỷ USD tăng 77,6% (bao gồm cấp mới, tăng vốn và mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài), thực hiện đạt 3,62 tỉ USD tăng 3,4%. Thu ngân sách tăng mạnh, đạt 23,4% dự toán, tăng 13,5% so với cùng kỳ.

Số doanh nghiệp thành lập mới tiếp tục tăng nhanh (có trên 26.400 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 11,4% về doanh nghiệp và 45,8% về vốn đăng ký).

Thủ tướng cũng cho biết, sáng nay, ông đã nhận được thông tin rất vui là chỉ số sản xuất Nikkei hay chỉ số quản trị mua hàng của nước ta đạt 54,6, cao hơn so với bình quân của ASEAN là 50,9.

Một điểm nổi bật nữa là môi trường đầu tư kinh doanh tiếp tục được cải thiện. Theo công bố chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh của VCCI, 51 tỉnh, thành phố có chất lượng điều hành từ khá trở lên.

Chiều tối nay, người phát ngôn của Chính phủ, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng sẽ chủ trì cuộc họp báo thường kỳ để cung cấp thông tin và trả lời phỏng vấn báo chí.

LÊ KIÊN

Quan hệ Mỹ – Trung: Lịch sử phức tạp, từ hữu nghị đến căng thẳng và dấu mốc năm 1949

Tóm tắt bài viết

• Những nền tảng ban đầu của quan hệ Mỹ - Trung, từ thương mại, đức tin đến giá trị tự do
• Quan hệ Mỹ - Trung từng rất tốt đẹp trong phần lớn lịch sử nước Mỹ. Hoa Kỳ đã bảo vệ cho Trung Quốc khỏi bị phân tách và đô hộ.
• Quan hệ hai nước chuyển sang căng thẳng sau thời điểm 1949, khi Đảng Cộng sản Trung Quốc nắm quyền, đặc biệt trong vấn đề Đài Loan.
• Từ những năm 80 về sau, hai nước thúc đẩy hợp tác kinh tế, nhưng vẫn còn khác biệt lớn về quân sự, chính sách đối ngoại, nhân quyền,...

Lịch sử bang giao giữa hai nước Mỹ và Trung Quốc từng có những giai đoạn rất tốt đẹp dẫn đến sự kiện Trân Châu Cảng hay Trung Quốc có mặt trong Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Nhưng tất cả đã thay đổi sau năm 1949.

Thương mại, Đức tin và Tự do là nền tảng trong mối quan hệ ban đầu

Người Mỹ đã quan tâm đến Trung Quốc trong một thời gian dài. Năm 1784, khi cuộc chiến giành độc lập ở Mỹ kết thúc, có một con tàu đầu tiên cắm cờ Hoa Kỳ rời thành phố New York. Đó là tàu thương mại mang tên “Hoàng hậu Trung Quốc” đi đến Canton (nay là Quảng Đông) ở Trung Quốc.

Thoạt đầu, mối quan tâm của Hoa Kỳ đối với Trung Quốc là kinh tế. Lúc đó, người Mỹ tìm kiếm các thị trường mới để mua hàng, trong bối cảnh người Anh từ chối giao thương với Mỹ sau cuộc chiến giành độc lập. Và người Trung Quốc lại thích làm ăn với Mỹ, nơi đã từng mua hàng Trung Quốc. Trong khi người châu Âu chỉ muốn bán mọi thứ đến Trung Quốc.

Cho tới giữa thế kỷ 19, mối quan hệ song phương phát triển. Các nhà thờ Mỹ đã dẫn đường, tìm cách đưa Cơ đốc giáo vào đất nước đông dân Trung Quốc. Các nhà truyền giáo Mỹ bắt đầu giảng dạy ở Trung Quốc vào những năm 1830, ngay cả khi họ không thể tiếp cận một cách hợp pháp vào nhiều lĩnh vực. Các nhà truyền giáo là những người Mỹ đầu tiên nghiên cứu văn hoá và ngôn ngữ Trung Quốc, từ đó giúp định hình nhận thức của Mỹ về Trung Quốc.

Về phần mình, nhiều người Trung Quốc coi Mỹ như một vùng đất của cơ hội phát triển, giống như những người nhập cư từ châu Âu. Nhiều người Trung Quốc nhập cư trong Cơn sốt Vàng ở California, và nhiều người hơn nữa đã giúp xây dựng tuyến đường sắt xuyên lục địa. Hoa Kỳ đã ký một hiệp ước nhằm khuyến khích người nhập cư từ Trung Quốc và đảm bảo bảo vệ họ khỏi bị phân biệt đối xử.

Một số nhà lãnh đạo Trung Quốc đã có cảm hứng từ hệ thống chính trị Mỹ. Tôn Trung Sơn, cha đẻ của Trung Quốc hiện đại, đã mô hình hóa triết lý chính trị của ông về “Tam Dân” sau khi Tổng thống Abraham Lincoln đặt niềm tin vào chính phủ “của dân, do dân, vì dân”. Khi ông Tôn lật đổ nhà Thanh vào năm 1911, các nguyên tắc của ông đã trở thành một phần trong hiến pháp mới của Trung Hoa Dân quốc (1912-1949).

(Ảnh: China.org.cn)

Quan hệ Hoa Kỳ với Trung Quốc thời kỳ các nước Đế quốc

Kết quả của hoạt động thương mại, tôn giáo và chính trị này là mối quan hệ rất tốt đẹp giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc trong phần lớn lịch sử nước Mỹ. Vào cuối những năm 1800, châu Âu và Nhật Bản mở rộng đế chế thuộc địa của họ. Một số nước muốn đưa Trung Quốc vào các nước thuộc địa, nhưng các nhà lãnh đạo Hoa Kỳ tin rằng việc Trung Quốc độc lập và thống nhất sẽ tốt hơn đối với lợi ích của Mỹ.

Vì vậy, Hoa Kỳ đã ủng hộ chính sách “mở cửa”, có nghĩa là Trung Quốc sẽ có một “cánh cửa mở” cho đầu tư và thương mại nước ngoài, nhưng không một quốc gia nào có thể kiểm soát nó. Đây là một phần cơ bản của chính sách Hoa Kỳ đối với Trung Quốc sau khi kết thúc Thế chiến thứ I, giúp Trung Quốc khỏi bị chia cắt và bị các nước khai thác.

Khi Nhật Bản cố gắng mở rộng đế chế của mình vào đầu những năm 1930, Hoa Kỳ tin rằng điều này vi phạm chính sách “mở cửa”. Mỹ phản đối Nhật Bản mở rộng sang Trung Quốc, cuối cùng dẫn đến việc Hoa Kỳ triển khai Hạm đội Thái Bình Dương đến Trân Châu Cảng. Sau đó Nhật Bản tấn công Trân Châu Cảng vào ngày 7/12/1941. Trước thời điểm đó, các lính tình nguyện của Mỹ, chẳng hạn như phi đội “Hổ bay” nổi tiếng, đã đến giúp Trung Quốc.

Khi Hoa Kỳ bước vào Thế chiến thứ II, họ đã có phi đội B-29 từ Trung Quốc, và gửi một lượng viện trợ đáng kể. Sau chiến tranh, chính Mỹ đã nhấn mạnh rằng Trung Quốc được coi là một trong năm thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc.

Quan hệ Trung-Mỹ không phải lúc nào cũng tốt đẹp. Năm 1882, Mỹ thông qua Đạo luật Loại trừ Trung Quốc, đó là lần đầu tiên Hoa Kỳ giới hạn nhập cư. Sau đó, Hoa Kỳ cấm người nhập cư Trung Quốc được nhận quốc tịch Mỹ. Khi lực lượng Hoa Kỳ tham gia cùng các quốc gia khác để bảo vệ người Mỹ và người châu Âu tại Bắc Kinh trong cuộc nổi loạn (được gọi là Cuộc nổi dậy của Boxer) từ năm 1899, một số người Hoa đã coi nước Mỹ là một kẻ bóc lột nước ngoài. Tuy nhiên, sau chiến tranh, Mỹ đã sử dụng một số khoản bồi thường mà Trung Quốc chi trả để thành lập “Quỹ học bổng bồi thường Boxer”, một chương trình giáo dục có ảnh hưởng ở Trung Quốc.

(Ảnh: China.org.cn)

Sự nổi lên của Đảng Cộng sản Trung Quốc

Giai đoạn căng thẳng lâu nhất trong quan hệ Trung-Mỹ xảy ra sau khi Đảng Cộng sản Trung Quốc nắm quyền từ năm 1949, khi Mao Trạch Đông đánh đuổi Tưởng Giới Thạch ra đảo Đài Loan. Các lực lượng Hoa Kỳ và Trung Quốc đã đối đầu nhau trong Chiến tranh Triều Tiên, bắt đầu từ năm 1949. Các mối đe dọa của Trung Quốc đối với Đài Loan trong những năm 1950 đã đẩy Hoa Kỳ và Trung Quốc trên bờ vực của chiến tranh hạt nhân.

Tuy nhiên, vào năm 1972, Tổng thống Richard Nixon tái thiết lập quan hệ với Trung Quốc. Nixon hy vọng sử dụng các mối quan hệ tốt đẹp hơn với Trung Quốc để cân bằng sức mạnh đang nổi lên của Liên bang Xô viết. Giới lãnh đạo Trung Quốc đã tiếp nhận vì họ cũng rất lo lắng về Liên Xô. Người kế nhiệm Mao, Đặng Tiểu Bình, đã tìm cách đưa Trung Quốc gần hơn với phương Tây, nhưng ông cũng tin rằng Đảng Cộng sản phải nắm giữ được quyền lực. Vì vậy, ngay cả khi mở cửa nền kinh tế, Đặng Tiểu Bình tìm cách ngăn chặn tự do hóa chính trị trong nước. Kết quả là sự khởi đầu trỗi dậy về kinh tế của Trung Quốc, và cuộc giết hại những người biểu tình ở Thiên An Môn năm 1989.

Vụ thảm sát Thiên An Môn và kết thúc Chiến tranh Lạnh đã định hình lại quan hệ Hoa Kỳ với Trung Quốc. Trong khi Hoa Kỳ và Trung Quốc sát lại gần hơn về mặt kinh tế, nhưng các chính sách đối ngoại của họ khác nhau. Khi NATO đánh bom nhầm vào đại sứ quán Trung Quốc ở Belgrade năm 1999, trong cuộc chiến ở Balkans, nhiều người Trung Quốc tin rằng Hoa Kỳ đang cố kiềm chế Trung Quốc. Đồng thời, Mỹ cùng ngày càng nghi ngờ Trung Quốc về các vấn đề như thiếu tôn trọng nhân quyền, đánh cắp công nghệ của Mỹ và tăng cường sức mạnh quân sự.

Quan hệ Mỹ – Trung ngày nay

Ngày nay, Hoa Kỳ và Trung Quốc giống như các cường quốc châu Âu của thế kỷ trước. Họ buôn bán với nhau, nhưng không tin tưởng lẫn nhau. Họ có nền kinh tế lớn nhất trên thế giới, và họ có mối quan hệ tài chính và kinh doanh hình thành nền kinh tế toàn cầu. Nhưng đồng thời, họ có những quan điểm khác nhau và thường phản đối về nhiều vấn đề an ninh quốc gia và chính sách đối ngoại.

Về cơ bản, Washington và Bắc Kinh không đồng ý với nhau về cách giải quyết các vấn đề như Triều Tiên, Iran và Syria. Trung Quốc dường như không lo lắng về vấn đề vũ khí hạt nhân lan rộng trên thế giới. Họ còn là một người bạn thân của Pakistan, nơi đã truyền bá công nghệ vũ khí hạt nhân trên toàn thế giới.

Hoa Kỳ và Trung Quốc cũng không đồng ý về nhân quyền. Trong nhiều năm, công dân Trung Quốc không có quyền quyết định về số lượng con cái, hoặc niềm tin tín ngưỡng, hoặc nói ra những gì họ mong muốn về giới lãnh đạo.

Ở nước ngoài, Trung Quốc hỗ trợ các nhà độc tài như Robert Mugabe của Zimbabwe và Omar al-Bashir của Sudan, những người cung cấp nguyên liệu cho Trung Quốc. Chính phủ Trung Quốc thường không tin tưởng Hoa Kỳ, các quốc gia tự do khác hoặc thị trường tự do.

Trong hai thập kỷ gần đây, mức tăng trưởng 2 con số về ngân sách quốc phòng của Trung Quốc đã giúp nước này thu hẹp khoảng cách với Mỹ. Quân đội Trung Quốc ngày nay là một lực lượng chuyên nghiệp, họ phân tích cẩn thận về quân đội Hoa Kỳ để xác định các điểm yếu. Tin tặc Trung Quốc thường xuyên xâm nhập vào các máy tính quân sự của Hoa Kỳ, và Trung Quốc đã xây dựng hệ thống chống vệ tinh và tên lửa đạn đạo nhằm chống lại các thế mạnh của Hoa Kỳ về không gian và trên biển.

Đồng minh của hai cường quốc này ở châu Á có cùng vấn đề căng thẳng. Hoa Kỳ cam kết cung cấp cho Đài Loan các phương tiện để tự vệ chống lại Trung Quốc. Các đồng minh của Hoa Kỳ như Nhật Bản, Hàn Quốc, Philippines, Thái Lan, và Úc cũng lo lắng về kế hoạch quân sự của Trung Quốc.

Ngày nay, đối với Hoa Kỳ, Trung Quốc không phải là một kẻ thù hoàn toàn, cũng không phải là một người bạn đáng tin cậy. Sự căng thẳng giữa họ không phải là hậu quả của oán giận lâu dài hoặc một truyền thống thù địch giữa hai bên. Mối quan hệ Mỹ với Trung Quốc rất dài, phong phú và phức tạp.

Tác giả: Dean Cheng, thuộc Trung tâm Nghiên cứu Châu Á

Biên dịch: Dương Lương

Xem thêm:

• Mỹ sẽ tự mình kiềm chế Triều Tiên nếu Trung Quốc không giúp
• Đáp lại lời Trump, Trung Quốc nói không có chính sách phá giá để thúc đẩy xuất khẩu
• Tổng thống Trump có thể buộc chính quyền Trung Quốc nhận tội diệt chủng?

Bổ nhiệm người nhà: Trật tự bất công trước Cách mạng Tháng Tám đang âm thầm quay lại

Thứ hai, 03/04/2017, 12:15 PM

(VTC News) - TS Nguyễn Sĩ Dũng - Nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội lo ngại với cách thức đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân tràn lan như hiện nay thì trật tự xã hội bất công trước Cách mạng Tháng Tám đang âm thầm quay lại.

Việc đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân đang xảy ra ngày một tràn lan trong không ít các bộ, ngành và các địa phương. Đây là vấn đề gây bức xúc và dị nghị rất lớn trong dư luận.

Chính vì vậy, chúng ta không nên làm ngơ, mà phải kiên quyết đối mặt với vấn đề này. Ngoài ra, cho dù chúng ta có cố quay lưng lại với nó, thì nó vẫn đang ở phía trước mặt chúng ta và đang ngày càng trở thành thách thức khôn cùng cho tính chính danh của hệ thống quyền lực công ở Việt Nam.

Việc đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân đang xảy ra ngày một tràn lan trong không ít các bộ, ngành và các địa phương. (Ảnh: Tuổi trẻ)

Dưới đây xin được nêu ra một vài lý do tại sao.

Trước hết, một trật tự xã hội mà “Con vua thì lại làm vua. Con sãi ở chùa lại quét lá đa” đã bị Cách mạng Tháng Tám năm 1945 xóa bỏ trên đất nước ta. Trật tự xã hội này bị xóa bỏ đơn giản là vì nó bất công.

Từ đó đến nay, về cơ bản trên đất nước ta, không ai chỉ là con vua, cũng không ai chỉ là con sãi. Cho dù với những mức độ khác nhau qua từng thời kỳ, về cơ bản, cơ hội đã được mở ra tương đối bình đẳng cho tất cả mọi người.

Với cách thức đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân ngày một tràn lan như hiện nay, không khéo trật tự xã hội bất công trước Cách mạng Tháng Tám đang được âm thầm tái lập trở lại.

TS Nguyễn Sĩ Dũng

Con nông dân vẫn có thể làm chủ tịch tỉnh, và con chủ tịch tỉnh cũng có thể làm bộ đội. Tuy nhiên, với cách thức đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân ngày một tràn lan như hiện nay, không khéo trật tự xã hội bất công trước Cách mạng Tháng Tám đang được âm thầm tái lập trở lại.

Mà như thế thì sẽ hết sức rủi ro cho sự phát triển hòa bình, dân chủ và bền vững của đất nước. Bởi vì rằng một trật tự xã hội mà “Con vua thì lại làm vua. Con sãi ở chùa lại quét lá đa” không sớm thì muộn sẽ dẫn tới chuyện “dân nổi can qua”.

Việc đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân tất yếu gây ra bất công và bất bình xã hội. Nếu tất cả quyền lực công đều rơi hết vào tay nhóm người thân hữu, thì còn cơ hội gì cho quảng đại quần chúng nhân dân?

Hai là, việc bổ nhiệm người nhà, người thân còn làm tổn hại đến chất lượng của nền quản trị công của đất nước. Trước hết, đây là biểu hiện rất đặc trưng của tình trạng công, tư lẫn lộn.

Thử tượng tượng mà xem, nếu ở cơ quan trên, cơ quan dưới, ở cơ quan chỉ đạo, cơ quan thi hành, ở cơ quan kiểm tra, cơ quan xét xử… đâu cũng chỉ thấy toàn người nhà với người nhà, thì làm sao phân biệt được đâu là việc nhà và đâu là việc nước.

Ngoài ra, việc cha làm quan trên, con làm quan dưới còn là biểu hiện trần trụi nhất của sự xung đột lợi ích. Cha quá nghiêm khắc với con, thì mọi nhà được nhờ, nhưng nhà mình lại mất nhờ và ngược lại.

Đưa quan hệ ruột thịt vào công vụ, sẽ rất khó xác lập kỷ cương. Không chỉ ông bố rất khó nghiêm khắc với ông con, mà tất cả các ban ngành có liên quan muốn làm gì cũng ngại.

Đó là chưa nói tới chuyện ông con có thể dựa vào bóng ông bố mà làm cho các cơ chế kiểm soát và áp đặt trách nhiệm bị mất hết tác dụng.

 Đưa quan hệ ruột thịt vào công vụ, sẽ rất khó xác lập kỷ cương.

Ngay từ thời của vua Lê Thánh Tông, cha ông chúng ta đã biết rất rõ rằng, muốn bảo đảm sự công tâm, sự bất thiên vị, muốn phép công được coi trọng, thì phải ngăn cấm hiện tượng cha, con, người thân cùng làm quan một nơi.

Bài liên quan

Bổ nhiệm con gái làm phó, Chi cục trưởng Kiểm lâm bị thôi chức vụ

Luật Hồi tỵ thời đó đã quy định rất nghiêm: “Những người thân như anh em, cha con, thầy trò, bạn bè cùng học, người cùng quê… không được làm quan cùng một chỗ”.

Hơn thế nữa, làm quan ở đâu thì không được lấy vợ ở đó. Làm quan ở đâu thì không tậu ruộng vườn, nhà cửa ở đó. Tại sao chúng ta lại lạc hậu quá nhiều so với cha ông mình 500-600 năm trước đây như vậy?

Cũng cần nói thêm rằng, không bổ nhiệm người nhàtrong lĩnh vực công là chuẩn mực chung của thế giới văn minh. Chúng ta đang hội nhập với thế giới thì chúng ta cũng cần phải tiếp nhận chuẩn mực này.

Cuối cùng, cho dù việc đề bạt, bổ nhiệm người nhà, người thân là đúng quy trình, thì việc đó cũng không thể đúng. Việc đó chỉ cho thấy là quy trình đang có vấn đề mà thôi.

Thiết nghĩ, mọi quy trình đều cần phải bắt đầu từ những nguyên tắc đã được Luật Hồi tỵ của cha ông xác lập từ 500-600 năm trước đây, nghĩa là không được bổ nhiệm người thân, người nhà để làm quan cùng một nơi.

Video: Bổ nhiệm "hot girl" Trần Vũ Quỳnh Anh, phát hiện nhiều sai phạm

>>> Đọc thêm: Giám đốc Sở Nội vụ đặc cách bổ nhiệm con trai

TS Nguyễn Sĩ Dũng

Tổng Bí thư Lê Duẩn – một nhân cách cộng sản mẫu mực

Thứ 2, 14:01, 03/04/2017

VOV.VN -Tổng Bí thư Lê Duẩn là một nhà lãnh đạo kiệt xuất của Đảng, một nhân cách cộng sản mẫu mực và là học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Nhân kỷ niệm 110 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Lê Duẩn (7/4/1907-7/4/2017), ngày 3/4, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương và Tỉnh ủy Quảng Trị tổ chức Hội thảo khoa học: “Đồng chí Lê Duẩn - nhà lãnh đạo kiệt xuất của Đảng, người con ưu tú của quê hương Quảng Trị”.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng dự và chủ trì hội thảo. Cùng chủ trì hội thảo còn có Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh Nguyễn Xuân Thắng; Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Trị Nguyễn Văn Hùng cùng đại diện gia đình Tổng Bí thư Lê Duẩn và đông đảo các nhà khoa học.

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng phát biểu tại hội thảo.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Võ Văn Thưởng nêu rõ: Với 26 năm liên tục đảm nhiệm cương vị Bí thư thứ nhất và Tổng Bí thư của Đảng, thực hiện đồng thời hai nhiệm vụ chiến lược của toàn dân tộc là xây dựng, bảo vệ chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, đưa cả nước tiến lên chủ nghĩa xã hội, trong những thời điểm lịch sử đầy cam go, phức tạp, đồng chí Lê Duẩn đã có những đóng góp rất to lớn cho cách mạng, thể hiện ở những quyết sách mang tính đột phá và tầm nhìn xa trong tư duy lãnh đạo của mình.

Cuộc hội thảo này vừa để tri ân những công lao, cống hiến to lớn của đồng chí Lê Duẩn với sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và dân tộc, vừa góp phần bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, cổ vũ, động viên cán bộ, đảng viên, đồng bào và chiến sỹ cả nước hăng hái thi đua lao động sáng tạo, học tập và công tác, thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ cách mạnh đang đặt ra.

“Tưởng nhớ đồng chí Lê Duẩn, chúng ta tưởng nhớ đến một nhà lãnh đạo kiệt xuất của Đảng và nhân dân ta, một tư duy sáng tạo lớn của cách mạng Việt Nam, một người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Chúng ta nguyện học tập tấm gương về ý chí kiên cường, về nhân cách cộng sản mẫu mực của đồng chí Lê Duẩn; kiên trì vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định con đường độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; phát huy tinh thần yêu nước, sức mạnh đại đoàn kết dân tộc; quyết tâm thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế có hiệu quả, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh. 

GS.TS Nguyễn Xuân Thắng – Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng, điều chủ yếu toát lên từ tấm gương Tổng Bí thư Lê Duẩn, đó là một nhà lãnh đạo suốt đời say mê tìm tòi, sáng tạo, luôn luôn nêu cao phong cách tư duy độc lập, tự chủ, luôn luôn xới lật vấn đề, khuyến khích tranh luận để tiếp cận chân lý. Đồng chí đặc biệt nhấn mạnh đến việc phát hiện quy luật, vận dụng cho được quy luật vào thực tiễn cuộc sống, lấy thực tiễn để kiểm nghiệm chân lý. Nhờ đó, trên bình diện nhà lý luận, Tổng Bí thư Lê Duẩn thực sự đã có những đóng góp quan trọng, làm phong phú thêm lý luận của cách mạng Việt Nam trong thế kỷ XX.

“Cuộc đời chiến đấu kiên cường gần 60 năm của đồng chí Lê Duẩn cho dân tộc, thống nhất của Tổ quốc, cho hạnh phúc của nhân dân, cho sự nghiệp cách mạng của Đảng là một tấm gương sáng chói về lòng trung thành vô hạn với lý tưởng cách mạng của Đảng và dân tộc, về ý chí và tinh thần cách mạng tiến công, về tình cảm nồng nàn, tha thiết với Tổ quốc và nhân dân, với đồng chí và đồng bào, về một tư duy không ngừng nghỉ để tìm tòi, sáng tạo trong đấu tranh và xây dựng…”, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng khẳng định.

Toàn cảnh hội thảo.

Tại hội thảo, các đại biểu cũng nhất trí cho rằng, Tổng Bí thư Lê Duẩn là một người chiến sỹ cộng sản kiên cường, nhà lãnh đạo kiệt xuất của Đảng; nhà lý luận lớn, một tư duy sáng tạo của cách mạng Việt Nam; người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, một nhân cách cộng sản mẫu mực; người con ưu tú của quê hương Quảng Trị.

Đồng chí thực sự là sản phẩm của trí tuệ cách mạng Việt Nam, của giá trị lịch sử - văn hóa Việt Nam, của ý chí độc lập, tự chủ Việt Nam, được thăng hoa lên dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh. 

Cuộc hội thảo là sự tri ân đối với những cống hiến to lớn của Tổng Bí thư Lê Duẩn với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc, đồng thời là hành động thiết thực góp phần thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị và Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ tư khóa XII.

Hội thảo cũng là dịp để đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục truyền thống cách mạng vẻ vang, khơi dậy niềm tự hào về lịch sử đấu tranh bất khuất, kiên cường của các thế hệ cha anh trong các tầng lớp nhân dân, nhất là đối với thế hệ trẻ; củng cố niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước./.

Tổng Bí thư Lê Duẩn và tư tưởng trong trọng dụng trí thức

VOV.VN - Từ quá trình lãnh đạo của Tổng Bí thư Lê Duẩn cho ta bài học về trọng dụng nhân tài, đánh giá đúng và phát huy tối đa vai trò của trí thức.

Kim Anh/VOV.VN
xem thêm:

>MỐI QUAN HỆ “BẰNG MẶT KHÔNG BẰNG LÒNG” GIỮA TRƯỜNG CHINH-LÊ DUẨN VÀ HỒ CHÍ MINH…( Phần cuối)